अनुगुण

यन्त्रोपारोपितकोशांशः

वाचस्पत्यम्

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

अनुगुण¦ त्रि॰ अनुकूलो गुणो यस्य। अनुकूले, अनुगते, अनुरूपे च।
“अद्वैतं सुखदुःखयोरनुगुणं सर्व्वास्ववस्थासुयदिति” उत्तरच॰। अनुरूपः गुण उपकरणम्। योग्योप-करणे
“रसानुगुणतामेतीति” सा॰ द॰। सदृशगुणयुक्ते त्रि॰।
“कान्तारतापसाविक्षू वंशकानुगुणौ मताविति” सुश्रुतम्। अनुगतः गुणं तन्त्रीसूत्रं वा गुणानुरक्ते त्रि॰ तन्त्रीयुक्त-वीणायां स्त्री
“उत्कण्ठितस्य हृदयानुगुणा वयस्येति” अनुगुणा वीणेति तदर्थः। गुणे विभक्त्यर्थे, गुणमनतिक्रम्यवा अव्ययी॰। गुणे इत्यर्थे, गुणानतिक्रमे च। तद्बो-धकग्रन्थमधीते वसन्तादि॰ ठक्। आनुगुणिकस्तदध्ये-तरि, तद्वेत्तरि च त्रि॰।

शब्दसागरः

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

अनुगुण¦ mfn. (-णः-णा-णं) According or suitable to, according to merit or property. E. अनु, and गुण quality.

Apte

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

अनुगुण [anuguṇa], a. [अनुकूलो गुणो यस्य] Having similar qualities, of the same nature; कान्तारतापसाविक्षू वंशकानुगुणौ स्मृतौ Susr.; conformable to, favourable or agreeable to, suitable, according to; मनोरथस्यानुगुणं सर्वदा यस्य चेष्टितम् Mv.7.7 obedient to the will 7.38; गुणसम्पदानुगुणतां गमितः Ki.6.33;1.13; congenial, suitable, fit; ˚अन्न- लाभात् Dk.64,94; अननुगुणदाराणाम् Dk.13 not having wives worthy of themselves; (वीणा) उत्कण्ठितस्य हृदयानुगुणा वयस्या Mk.3.3 agreeable or pleasing to the heart, exactly after the heart (Tv. here takes ˚णा mean तन्त्रीयुक्तवीणा itself); अत्र द्वावप्युपध्मानीयावेव न शान्तानुगुणौ R. G.; रसानुगुणतामेति S. D.; ˚णं सर्वास्ववस्थासु यत् U.1.39. -णः A natural peculiarity. -णम् adv.

Favourably, conformably to one's desires; चिरेणानुगुणं प्रोक्ता प्रतिपत्तिपराङ्मुखी Bk.8.95.

Agreeably or conformably to (in comp.); तदादेशानुगुणं भवदागमनमभूत् Dk. 11.

Naturally.

Monier-Williams

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

अनुगुण/ अनु-गुण mf( आ)n. having similar qualities , congenial to

अनुगुण/ अनु-गुण mf( आ)n. according or suitable to

अनुगुण/ अनु-गुण m. natural peculiarity.