अनूरु
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अनूरुः, पुं, (नास्ति ऊरू यस्य सः ।) सूर्य्यसारथिः । अरुणः । इत्यमरः ॥ (ऊरुहीनः ।) ॥
अमरकोशः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अनूरु पुं।
सूर्यसारथिः
समानार्थक:सूरसूत,अरुण,अनूरु,काश्यपि,गरुडाग्रज
1।3।32।1।3
सूरसूतो अरुणोऽनूरुः काश्यपिर्गरुडाग्रजः। परिवेषस्तु परिधिरुपसूर्यकमण्डले॥
स्वामी : सूर्यः
पदार्थ-विभागः : नाम, द्रव्यम्, पृथ्वी, चलसजीवः, अलौकिकचेतनः
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अनूरु¦ पु॰ न स्त ऊरू यस्य ब॰। सूर्य्यसारथौ विन{??}ज्येष्ठ-पुत्रे अरुणे। तस्य अपूर्णे एव गर्भे मात्रा अण्डस्य स्थोट-नादूरुप्रभृतृद्भावकलत्वम् गत्कथा भा॰ आदिप॰। यथा
“ततः पुत्रार्थिनी देवी व्रीडिता च तपस्विनी। अण्डंबिभेद विनता तत्र पुत्रमपश्यत। पूर्ब्बार्द्धकायसम्पन्न-भितरेणाप्रकाशता। स पुत्रः क्रोधसंरब्धः श{??}पैनामितिश्रुतिः। योऽहमेवं कृतो मातस्तया लोभपरीतया। शरीरेणासमग्रेण तष्माद्दासी भविष्यसि। पञ्चवर्षशतान्यस्यायया विष्पर्द्धसे सह। एष च त्वां सुतो मातर्द्दासी-त्वान्मोचयिष्यति। यद्येनमपि मातस्त्वं मामिवाण्डविभे-दनात्। न करिष्यस्यनङ्गं वा व्यङ्गं वापि यशस्विनम्। प्रतिपालयितव्यस्ते जन्मकालोऽस्य धीरया। विशिष्टंबलमीप्सन्त्या पञ्चवर्षशतात्परः। एवं शप्त्वा ततः पुत्रोविनतामन्तरीक्षगः। अरुणो दृश्यते ब्रह्मन् प्रभातसमयेसदा। आदित्यरथमध्यास्ते सारथ्यं ममकल्पयदिति”।
“गतंतिरश्चीनमनूरुसारथेरिति” माघः।
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अनूरु¦ mfn. (-रुः-रुः-रु) Thighless. m. (-रुः) The charioteer of the sun, the dawn. E. अन् priv. and ऊरु a thigh; being represented with- out legs.
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अनूरु [anūru], a. [न. ब.] Thighless. अपूर्णाण्डविनिर्भेदादनूरुररुणो$ भवत् Bm.1.11. -रुः Aruṇa, the charioteer of the sun (who is represented as having no thighs); the dawn; see अरुण. -Comp. -सारथिः the sun (having अनूरु for his charioteer); गतं तिरश्चीनमनूरुसारथेः Śi.1.2.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अनूरु/ अन्-ऊरु mfn. thighless
अनूरु/ अन्-ऊरु m. the charioteer of the sun , the dawn Ra1jat. etc.
Purana index
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
--(अरुण) a son of तार्क्ष्य and कद्रू. Cha- rioteer of the sun. भा. VI. 6. २२. [page१-062+ ३०]
