अन्वाधि
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अन्वाधिः, पुं, (अनु पश्चात् आधीयते न्यस्यते, अनु + आ + धा + कि ।) एकस्मिन् यदर्पितं वस्तु तेन पुरुषान्तरे अमुष्मिन् स्वामिनि त्वं दास्यसीति निक्षिप्तं तत् । इति विवादार्णवसेतुः ॥ कार्य्येषु वाचनेन अमुष्मिन् पुरुषे त्वं दद्या इति परिभाष्य यत् समर्पितं तत् । इति हलायुधः ॥ यथा, -- “अर्थमार्गणकार्य्येषु अन्यस्मिन् वचनान्मम । दद्यास्त्वमिति यो दत्तः स इहान्वाधिरुच्यते” ॥ इति कात्यायनः ॥ पुनर्बन्धकः । पश्चान्मानसी व्यथा । अनुपूर्ब्बकस्य आधिशब्दस्य इत्यर्थद्वयमपि सम्भवति ॥
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अन्वाधि¦ पु॰ पश्चात् आधीयते अनु + आ + धा--कि। स्वसमीपे आहितस्य वस्तुनः स्वामिने दानाय परत्राधानेतद्विषये धने च
“अर्थमार्गणकार्य्येषु अन्यस्मिन् वचना-न्मम। दद्यास्त्वमिति योदत्तः स इहान्वाधिरुच्यते इति” कात्या॰ स॰। सन्तत आविः। सन्ततमानसव्याथायाम्।
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अन्वाधि¦ f. (-धिः)
1. A ball or deposit to be delivered to a third person.
2. Repentance. E. अनु according to, and आधि a pledge.
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अन्वाधिः [anvādhiḥ], [अनु पश्चादाधीयते, धा-कि] (In civil law)
A bail, deposit or security delivered to a third person to be handed over ultimately to the right owner; अर्थ- मार्गणकार्येषु अन्यस्मिन्वचनान्मम । दद्यास्त्वमिति यो दत्तः स इहान्वा- धिरुच्यते ॥.
A second deposit.
[अनुगतः सन्ततः आधिः] Constant anxiety, remorse, repentance, regret (after the committal of a bad act).
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अन्वाधि/ अन्व्-आधि m. a bail or deposit given to any one for being delivered to a third person Gaut.
अन्वाधि/ अन्व्-आधि m. repentance , remorse L.
Vedic Rituals Hindi
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अन्वाधि पु.
(दक्षिणाग्रहण के लिए नियत पाठ में योजनीय) अतिरिक्त अभिव्यक्तियाँ, आप.श्रौ.सू. 14.12.3; [यह अतिरिक्त अभिव्यक्ति ‘सवितृ पुरस्तात्’ के एक सन्दर्भ से युक्त है जिसका प्रारम्भ ‘देवस्य त्वा सवितुः प्रसवे पूष्णो हस्ताभ्यां प्रतिग्रह्णामि। राजा त्वा वरुणो नयतु देवि दक्षिणे’ से होता है एवं अन्त ‘उपरिष्टात्, तेनासृतमश्याम्’ से, आप.श्रौ.सू. 14.11.2; दक्षिणा ग्रहण करते समय अगिन्ष्टोम में ‘तेनामृतमश्याम’ मन्त्र के नाम का उच्चारण करना चाहिए। (सवितृ-मन्त्र ‘देवस्य त्वा---’ का उच्चारण प्रारम्भ में करना चाहिए), श्रौ.को. (अं.) 2.267, आप.श्रौ.सू. 14.12.3।