अपच्छाय

यन्त्रोपारोपितकोशांशः

कल्पद्रुमः

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

अपच्छायः, त्रि, (अपगता छाया यस्मात् सः ।) देवः । उपदेवः । निष्प्रभः । अपगता छाया यस्मात् इति बहुव्रीहौ ह्रस्वः । (अपकृष्टच्छाया- विशिष्टः । पिशाचादिः । “अजाखुरं खुरोत्सर्गमार्ज्जनीरेणुवज्जनैः । दीपखट्वापच्छायेव त्यज्यते निर्धनोजनः” ।)

वाचस्पत्यम्

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

अपच्छाय¦ पु॰ अपगता देहच्छाया कान्तिर्वास्य प्रा॰ ब॰ वागतलोपश्च। देवे देहच्छायाशून्यत्वात्तेषामपच्छायत्वम्। अतएव
“भजन्तु रूपं कियदस्य देवाश्छाया नलस्यास्तितथापि नैषाम्। इतीरयन्तीव तथा निरैक्षि सा (छाया)नैषधे नत्वमरेषु तेषु” इति नैषधे देवानां छायाराहित्यंलक्षणत्वेन वर्ण्णितम्। अपगतकान्तौ त्रि॰।

शब्दसागरः

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

अपच्छाय¦ mfn. (-यः-या-यं) 1 Shadowless, having no shadow, as a deity or celestial being.
2. Having a bad or unlucky shadow. f. (-या) An unlucky shadow, a phantom. E. अप priv. छाया shadow.

Apte

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

अपच्छाय [apacchāya], a. [अपगता छाया यस्मात्]

Shadowless.

Having a bad or unlucky shadow.

Devoid of brightness, dim. -यः One that has no shadow, i. e. a god; cf. N.14.21; श्रियं भजन्तां कियदस्य देवाश्छाया नल- स्यास्ति तथापि नैषाम् । इतीरयन्तीव तया निरैक्षि सा (छाया) नैषधे न त्रिदशेषु तेषु N.14.23 ॥ -या An unlucky shadow, apparition, phantom.

Monier-Williams

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

अपच्छाय/ अप-च्छाय mfn. shadowless , having no shadow (as a deity or celestial being)

अपच्छाय/ अप-च्छाय mfn. having a bad or unlucky shadow