अपदानम्
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अपदानम्, क्ली, (अप + दैपशोधने भावे ल्युट्, विद्य- मानार्थे अर्श आद्यच् । अथवा अपदायति परि- शुध्यत्वेन कर्म्मणां, अप + दैप् + शोधने करणे ल्युट् ।) अवदानं । वृत्तं कर्म्म । वृत्तिः प्रवर्त्तनं सा प्रशस्ता विद्यते यत्र तत् । यत्र कर्म्मणि वृत्तिः सर्व्वैः प्रशस्यते तत् इत्यर्थः । इत्यमर- टीकायां स्वामी ॥ (“गणयत्यपदानसम्मितां भवतः सोऽपि न सत्क्रियामिमां” । इति शाकुन्तले ।)
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अपदानम् [apadānam] दानकम् [dānakam], दानकम् [अपदायति परिशुध्यति येन कर्मणा, दै करणे ल्युट्]
Pure conduct, approved course of life; (परिशु- द्धाचरणम्).
A great or noble work, excellent work दृष्टापदाना विक्रान्तास्त्वया सत्कृत्य मानिताः Rām.2.1.31. (perhaps for अवदानम् q. v.).
A work well or completely done, an accomplished work; कथितेषु जनैरमुष्य राजन् अपदानेषु विशिष्य कौतुकं नः Rām. ch.2.18.
A legend treating of former and future births of men and exhibiting the consequences of their good and evil actions.