अपविद्ध
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अपविद्धः, त्रि, (अप + व्यध् + क्तः ।) प्रत्याख्यातः । निराकृतः । इति हेमचन्द्रः ॥ (त्यक्तः । प्रतिक्षिप्तः । “कुवेरस्य मनःशल्यं शंसतीव पराभवं । अपविद्धगदो बाहुर्भग्नशाख इव द्रुमः” ॥ इति कुमारसम्भवे । चूर्णीकृतः । दलितः । “मृदिताश्चापविद्धाश्च दृश्यन्ते कमलस्रजः” । इति रामायणे ।)
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अपविद्ध¦ त्रि॰ अप + व्यध--क्त। त्यक्ते
“अपविद्धगदोबाहु-र्भग्नशाख इव द्रुम” इति कु॰।
“सोऽपविद्धस्तया रहस्य-निर्भेदभयादिति” दशकु॰। प्रत्याख्याते, निरस्ते च
“रक्षोविप्रकृतावास्तामपविद्धशुचा{??}इव” रघुः
“मातापितृभ्यामुत्सृष्टंतयोरन्यतरेण वा। यं पुत्रं प्रतिगृह्णीयादपविद्धः स उच्यते” इति मनूक्ते द्वादशपुत्रान्तर्गते पुत्रभेदे पु॰।
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अपविद्ध¦ mfn. (-द्धः-द्धा-द्धं)
1. Rejected, dismissed, removed.
2. Thrown, sent.
3. Broken to pieces. E. अप before. व्यध to strike, क्त the part. affix, and the semivowel changed to its corresponding vowel इ।
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अपविद्ध [apaviddha], &c. See under अपव्यध्.
अपविद्ध [apaviddha], p. p. Cast or thrown off, thrown or cast away, abandoned, forsaken; तेनाहमपविद्धश्च हृतदारश्च राघव Rām.4.1.27. dismissed, rejected, neglected, removed; oft. used in the sense of 'freed from', 'devoid of'; रक्षो- विप्रकृतावास्तामपविद्धशुचाविव R.1.74.
Abject, mean. शव इवापविद्धः Bhāg.5.14.2. -द्धः, ˚पुत्रः A son that is abandoned by the father or mother or by both, and adopted by a stranger; one of the 12 kinds of sons among Hindus; मातापितृभ्यामुत्सृष्टं तयोरन्यतरेण वा । यं पुत्रं परि- गृह्णीयादपविद्धः स उच्यते ॥ Ms.9.171; उत्सृष्टो गृह्यते यस्तु सो$प- विद्धो भवेत्सुतः Y.2.132. -Comp. -लोक a. dead, departed from this world.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अपविद्ध/ अप-विद्ध See. अप-व्यध्.
अपविद्ध/ अप-विद्ध mfn. pierced
अपविद्ध/ अप-विद्ध mfn. thrown away , rejected , dismissed , removed.
