सामग्री पर जाएँ

अभीक

विकिशब्दकोशः तः

यन्त्रोपारोपितकोशांशः

[सम्पाद्यताम्]

कल्पद्रुमः

[सम्पाद्यताम्]

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

अभीकः, पुं, (अभि + कन्, “अनुकाभिकाभीकाः कामयिता” इति पाणिनिसूत्रम् ।) कविः । इति मेदिनी ॥ स्वामी ॥ इति हलायुधः ॥ (पतिः । कामुकः । कामी । “ददृशे पर्णशालायां राक्षस्याभीकयाथ सः” । इति भट्टिकाव्ये । उत्सुकः । क्रूरः । निष्ठुरः । निर्भयः । निःशङ्कः । (“अभीकः कामुके क्रूरे निर्भये त्रिषुना कवौ” । इति मेदिनी ।)

अभीकः, त्रि, (अभि + कन् ।) कामुकः । क्रूरः । उत्सुकः । निर्भयः । इति शब्दरत्नावली ॥

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

अभीक वि।

कामुकः

समानार्थक:कामुक,कमितृ,अनुक,कम्र,कामयितृ,अभीक,कमन,कामन,अभिक

3।1।24।1।3

कम्रः कामयिताभीकः कमनः कामनोऽभिकः। विधेयो विनयग्राही वचनेस्थित आश्रवः॥

पदार्थ-विभागः : , द्रव्यम्, पृथ्वी, चलसजीवः, मनुष्यः

वाचस्पत्यम्

[सम्पाद्यताम्]

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

अभीक¦ त्रि॰ अभि + कन्
“अनुकाभिकाभीकाः कमयिता” पा॰नि॰।

१ कामयमाने
“मेदस्विनः सरभसोपगतानभीकान्” माघः।

२ क्रूरे

३ उत्सुके च। आभिमुख्येन कायतिप्रकाशते दीर्घः।

४ समीपे
“प्रतङ्गावयो वहन्त्वरुषामभीके” ऋ॰

१ ,

११

८ ,

५ ,
“अभीकेगृहसमीपे” भा॰।

४ अभि +इण + कक्।

५ अभिगते त्रि॰
“यामन्नुरुष्यतामभीके” ऋ॰

७ ,

८६ ,

१ ,
“अभीके अभिगते” भा॰।

६ कवौ

७ स्वामिनि च त्रि॰।

शब्दसागरः

[सम्पाद्यताम्]

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

अभीक¦ m. (-कः)
1. A poet.
2. A husband. mfn. (-कः-का-कं)
1. Lustful, libidinous.
2. Anxious, desirous.
3. Cruel.
4. Fearless. E. अभि before क, from कम to desire: the इ being made long irregularly.

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

अभीक [abhīka], a. [For ety. see अभिक]

Longing after, desirous, anxious.

Lustful, libidinous, voluptuous; मेदस्विनः सरभसोपगतानभीकान् Śi.5.64.

Fearless.

Gone to (अभिगत).

Dreadful.

कः A lover, husband.

A poet.

A master. cf.... अथ क्रूरे च कामुके । भयहीने कवौ पुंस्यादभीकः प्रोच्यते ततः ॥ Nm.-कम् Ved.

Proximity, nearness.

Collision; combat, encounter, opposition; प्रावन्मनुं दस्यवे करभीकम् Rv.9.92.5. (The form अभीके frequently occurs in the Vedas in the sense of (a) near; (b) at the same time or place, at the right time, just in time; (c) in a moment, instantaneously, or (used like a preposition with abl.), (d) from, out of; (e) on account of, with regard to; (f) from.

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

अभीक/ अ-भीक mfn. fearless L.

अभीक mfn. (= अभिकSee. ) , longing after , lustful , libidinous Pa1n2. 5-2 , 74

अभीक m. a lover

अभीक m. a master L.

अभीक m. a poet L.

अभीक n. (fr. अभि-अञ्च्; See. अनूक) , meeting together , collision RV. ix , 92 , 5

अभीक n. (with मुच्or 1. अस्with आरे)away from , out of( abl. ) RV.

अभीक n. (with verbs expressing defending from , as 3. पाand उरुष्य)from (with abl. ) RV.

अभीक n. before (as before midday ; with abl. ) RV. iv , 28 , 3.

"https://sa.wiktionary.org/w/index.php?title=अभीक&oldid=487818" इत्यस्माद् प्रतिप्राप्तम्