अवगुण्ठनम्
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अवगुण्ठनम्, क्ली, (अव + गुण्ठ + ल्युट् ।) योषानना- वरकसरन्ध्रवस्त्रं । स्त्रीमुखाच्छादनवस्त्रं । घोम्टा इति ख्याता । इति शब्दरत्नावली ॥ मुद्राविशेषः । (“अवगुण्ठनसंवीता कुलजाभिसरेद्यदि” । इति साहित्यदर्पणे । “जादे ! मुहुत्तअं मा लज्ज, अवणैस्सं दाव दे अवगुण्ठणम्” । इति शाकु- न्तले ।) मुद्राविशेषः । तथा च तन्त्रसारे । “सव्यहस्तकृता मुष्टिदीर्घाधोमुखतर्ज्जनी । अवगुण्ठनमुद्रेयमभितो भ्रामिता मता” ॥ धूल्यादिम्रक्षणं ॥
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अवगुण्ठनम् [avaguṇṭhanam], 1 The act of covering the head of women; hiding, veiling.
A veil (for the face); (fig. also); अवगुण्ठनसंवीता कुलजाभिसरेद्यदि S. D.; अवगुण्ठनपटक्षेपं विधत्ते विधुः ibid; कृतशीर्षावगुण्ठनः Mu.6; उत्सृष्टसत्पुरुषोचितलज्जा- वगुण्ठनानाम् Ve.3; Mk.4.24; Śi.5.17.
A covering, पश्येष्टदारदारांस्ते भ्रष्टलज्जावगुण्ठनान् Rām.6.111.62. mantle (in general).
A sweeping broom. -Comp. -मुद्रा [अवगुण्ठनाय मुद्रा] a sort of religious ceremony; सव्यहस्त- कृता मुष्टिदीर्घा$धोमुखतर्जनी । अवगुण्ठनमुद्रेयमभितो भ्रमिता मता ॥
