अवटु
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अवटुः, पुं, स्त्री, (अव + टीक + मितद्व्रादित्वात् डुः ।) ग्रीवापश्चाद्भागः । इत्यमरः ॥ घाड इतिख्यातः । कूपः । गर्त्तः । इति हेमचन्द्रः ॥ वृक्षभेदः । इत्यु- णादिकोषः ॥
अमरकोशः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अवटु पुं।
ग्रीवायामुन्नतभागः
समानार्थक:अवटु,घटा,कृकाटिका
2।6।88।2।2
कण्ठो गलोऽथ ग्रीवायां शिरोधिः कन्धरेत्यपि। कम्बुग्रीवा त्रिरेखा सावटुर्घाटा कृकाटिका॥
पदार्थ-विभागः : अवयवः
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अवटु¦ पु॰ अव + टीक--मितद्र्वा॰ डु।
१ गर्त्ते,
२ वृक्षभेदे,
३ कूपे च।
४ ग्रीवापश्चाद्भागे,
५ ग्रीवाया उन्नतभागे च स्त्री
४ देहस्थेनिम्नदेशे
“अवटुश्चैवमेतानि स्थानान्यत्र शरीरके” इतिया॰ स्मृ॰ पाठान्तरम्
“अवटावथ हन्वोश्च प्रगृह्योन्न-मयेन्नरम्” सुश्रु॰। न॰ त॰
५ वटुभिन्ने पु॰।
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अवटु¦ f. (-टुः)
1. The back of the neck.
2. A hole in the ground.
3. A well.
4. The name of a tree. E. अव down, and टीक to go, irregular affix डु; or अ neg. वट to surround, and उ aff.
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अवटुः [avaṭuḥ], [अव-टीक् मित्˚ डु]
A hole in the ground.
A well.
The back or nape of the neck; 'अवटु- र्घाटा कृकाटिका' इत्यमरः.
The depressed part of the body.
A kind of tree. -टुः f. The raised portion of the neck. -टु n. A hole, a rent. -Comp. -जः a hind curl; hair on the back of the head; रागवानवटुजेष्ववकृष्य Śi.1.52.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अवटु mf. the back or nape of the neck Sus3r.
अवटु mf. a hole in the ground L.
अवटु mf. a well L.
अवटु mf. N. of a tree L.
अवटु n. a hole , rent L.