अवरोधनम्
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अवरोधनम्, क्ली, (अवरुध्यते अत्र रुध आवरणे कर्म्मणि ल्युट् ।) राज्ञामन्तःपुरं । इत्यमरसिंहः ॥ (अव + रुध् + ल्युट् भावे ।) रोधकरणं । यथा, -- “कृष्ण त्वदीय-पद-पङ्कज-पञ्जरान्ते अद्यैव मे विशतु मानस-राजहंसः । प्राणप्रयाणसमये कफबातपित्तैः कण्ठावरोधनविधौ स्मरणं कुतस्ते” ॥ इति पाण्डवगीता ॥
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अवरोधनम् [avarōdhanam], 1 A siege, blockade; प्रतारं च समुद्रस्य रात्रौ लङ्कावरोधनम् Rām.1.4.35.
Hindering, obstructing.
An obstacle, impediment.
A closed or private place.
The innermost part of anything; यत्र राजा वैवस्वतो यत्रावरोधनं दिवः Rv.9.113.8.
The inner or women's apartments in a royal palace; राजावरोधनवधूरव- तारयन्तः Śi.5.18; अवरोधने स्थास्यति Dk.12.
An inmate of the harem, a queen, wife; अवरोधनानि सिन्धोः Śi.8.8. (समुद्रमहिष्यो नद्यः.)
अवरोधनम् [avarōdhanam], Ved. Descending motion, descending.