अवष्टम्भः
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अवष्टम्भः, पुं, (अव + ष्टम्भ रोधे इति + घञ् । षत्वञ्च ।) स्वर्णं । (“रघोरवष्टम्भमयेन पत्रिणा हृदि क्षतो गोत्रभिदप्यमर्षणः” । इति रघुवंशे ।) स्तम्भः । प्रारम्भः । इति मेदिनी ॥ सौष्ठवं । इति हलायुधः ॥ (अवलम्बनं । बोधनम् । निष्पन्दता ।)
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अवष्टम्भः [avaṣṭambhḥ], [स्तम्भ्-घञ्, सस्य षत्वम्]
Leaning, resting upon.
Support, prop; मेरोश्चतुर्दिशमवष्टम्भगिरय उपक्लृप्ताः Bhāg.5.16.11. पक्षाभ्यामीषत्कृतावष्टम्भः K.34,44,186, 231,248; खड्गलतावष्टम्भनिश्चलः Māl.3; (hence) having recourse to, plucking up or summoning (as courage); तत्कथमहं धैर्यावष्टम्भं करोमि Pt.1; so पौरुष˚, धीरत्व˚ Māl.2; सहजसत्त्व˚ K.286.
Haughtiness, pride, dignity, majestic greatness; सावष्टम्भाकृतिना K.179 dignified, noble, see सावष्टम्भ.
A post, pillar.
Gold.
Commencement, beginning.
Stopping, standing still, staying.
Courage, steadiness K.156,157; resolute determination; ईदृशो$स्यावष्टम्भः Ratn.4; अविनयकोपितो$- वष्टम्भं कृत्वा K.261 plucking up courage; पलायनमवष्टम्भो वा Pt.4 holding out (as opposed to पलायनम्).
Obstruction, impediment.
Paralysis; stupefaction K.141.
Excellence. cf. अवष्टम्भः सुवर्णे च स्तम्भ- प्रारम्भयोरपि । Nm.