अवहित्था

यन्त्रोपारोपितकोशांशः

कल्पद्रुमः

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

अवहित्था, स्त्री, क्ली, (न वहिस्तिष्ठतीति अवहिः + स्था + क + टाप् । पृषोदरादित्वात् साधुः ।) आकारगुप्तिः । रत्यादिसूचकोमुखरागादिरा- कारः । अङ्गवैकृतमिति वोपालितः ॥ भयलज्जा- दिना तस्य गोपनं । इत्यमरटीकायां भरतः ॥ (तल्लक्षणं, यथा साहित्यदर्पणे, -- “भयगौरवलज्जादेर्हर्षाद्याकारगुप्तिरवहित्था । व्यापारान्तरसक्त्यान्यथाभाषण-विलोकनादि- करी” ॥ उदाहरणम् । यथा कुमारसम्भवे, -- “एवं वादिनि देवर्षौ पार्श्वे पितुरधोमुखी । लीलाकमलपत्राणि गणयामास पार्ब्बती” ॥ लज्जावशात् कमलदलगणनाव्याजेन हर्षं जुगोप इत्यर्थः । अनेन अवहित्थाख्यः सञ्चारी भाव उक्तः, तदुक्तं, -- “अवहित्था तु लज्जादेर्हर्षाद्याकारगोपनं” । इति मल्लिनाथः ।)

अमरकोशः

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

अवहित्था स्त्री।

आकारगोपनम्

समानार्थक:अवहित्था,आकारगुप्ति

1।7।34।1।1

अवहित्थाकारगुप्तिः समौ संवेगसंभ्रमौ। स्यादाच्छुरितकं हासः सोत्प्रासः स मनाक्स्मितम्.।

पदार्थ-विभागः : , क्रिया

वाचस्पत्यम्

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

अव(ब)हित्था¦ स्त्री न बहिस्तिष्ठति स्था--क पृषो॰। हृद्गत-भावे।
“भयगौरवलज्जादेर्हर्षाद्याकारगुप्तिरबहित्था, व्यापारान्तरासक्त्यन्यथावभाषणाविलोकनादिकरी” सा॰ द॰ उक्तेव्यभिचारिभावभेदे।
“एवं वादिनि देवर्षौ पार्श्वे पितुरधोमुखीलीलाकमलपत्राणि गणयामास पार्व्वती” कुमा॰। अयंवर्ग्यबमध्यस्तु न्याय्यः।

Monier-Williams

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

अवहित्था f. id. Das3ar. Sa1h. etc.