अवीर

यन्त्रोपारोपितकोशांशः

कल्पद्रुमः

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

अवीरः, त्रि, (नास्ति वीरो यस्य ।) सत्वरुहितः । निर्व्वीर्य्यः । इति मेदिनी ॥

वाचस्पत्यम्

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

अवीर¦ त्रि॰ वीरः पुत्रादिर्नास्ति यस्य।

१ पुत्रादिशून्ये। न॰ त॰

२ वीर्य्यवद्भिन्ने त्रि॰।
“पतिपुत्रवती नारी वीरा प्रोक्तामनीषिभिः” इति परिभाषिता स्त्री वीरा न॰ त॰।

३ पतिपुत्ररहितायां स्त्रियां स्त्री।
“अजातपुत्रा विधवासाऽवीरा परिकीर्त्तितेति” स्मृतिः।
“मा त्वा वयंसहसावन्नवीराः” ऋ॰

७ ,

४ ,

६ ,।
“अवीराः पुत्रादि-रहिताः” भा॰।
“अवीरायाश्च योषितः” स्मृतिः।

शब्दसागरः

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

अवीर¦ mfn. (-रः-रा-रं) Weak, impotent, helpless. f. (-रा) A woman who has neither husband nor son. E. अ neg. वीर strong.

Apte

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

अवीर [avīra], a.

Unmanly, effeminate, weak; अयन् मासा अयज्वनामवीराः Rv.7.61.4. cowardly.

Having no son (as a woman). मा त्वा वयं सहसावन्नवीरा Rv.7.4.6.

helpless.

Destitute of heroes or men. -रा A woman who has neither sons nor husband; अजातपुत्रा विधवा सा$वीरा परिकीर्तिता; (opp. वीरा which is thus defined; पतिपुत्रवती नारी वीरा प्रोक्ता मनीषिभिः) Rv.1.86.9.; वरं त्ववीरा हत- किल्बिषा गतिम् Bhāg.6.28.19. अनर्चितं वृथा मांसमवीरायाश्च योषितः Ms.4.213; Y.1.163.

Monier-Williams

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

अवीर/ अ-वीर mfn. unmanly , weak RV. vii , 61 , 4 and x , 95 , 3

अवीर/ अ-वीर mfn. having no sons RV. vii , 4 , 6

अवीर/ अ-वीर mfn. without heroes Ba1lar.

अवीर/ अ-वीर n. a country destitute of heroes or men S3Br.