अश्वयुज्
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अश्वयुक्, [ज्] स्त्री, (अश्वं युनक्ति रूपेणानुकरोतीति अश्व + युज् + क्विप् ।) अश्विनीनक्षत्रं । इत्यमरः ॥
अश्वयुक्, [ज्] पुं, (अश्वेन नक्षत्रेण युक् युक्ता पौर्ण मासी अस्त्यस्मिन ।) आश्विनमासः ।
अमरकोशः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अश्वयुज् स्त्री।
अश्विनी-नक्षत्रम्
समानार्थक:अश्वयुज्,अश्विनी
1।3।21।2।2
नक्षत्रमृक्षं भं तारा तारकाप्युडु वा स्त्रियाम्. दाक्षायिण्योऽश्विनीत्यादि तारा अश्वयुगश्विनी॥
पदार्थ-विभागः : , द्रव्यम्, तेजः, नक्षत्रम्
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अश्वयुज्¦ स्त्री अश्वेन हयमुखाकारेण युज्यते युज--क्विप्।
१ अश्विनीनक्षत्रे तस्य तथाकारत्वमश्लेषाशब्दे उक्तम्। अश्वयुजि जातः अण् तस्य वा लुक्। अश्वयुक्
२ तन्न-ज्ञत्रजाते त्रि॰ लुगभावे आश्वयुजः स्त्रियां ङीप्। अश्वेनहयाकारवता नक्षत्रेण युज्यते पौर्ण्णमास्यस्मिन् मासेआधारे क्विप्।
३ चान्द्राश्विनमासे
“अश्वयुक्कृष्णपक्षस्यश्राद्धं कुर्य्याद्दिनेदिने” स्मृतिः। अश्वेन नक्षत्रेणयुक् पौर्ण्ण-मासी अस्त्यस्य अर्श॰ अच्। अश्वयुजोऽप्यत्र रत्नमाला॰अश्वयुजा युक्ता पौर्ण्णमास्यस्मिन् प्रज्ञा॰ अण् आश्वयुजोऽ-प्यत्र। कर्म्मणि क्विप्। अश्वेन युक्ते
४ रथादौ। अश्वेन युन-क्ति रथम् कर्त्तरि क्विप्। रथादौ
५ अश्वयोजके त्रि॰।
“वयोवृघो अश्वयुजः परिज्रयः” ऋ॰ भा॰
५ ,
५४ ,
२ ।
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अश्वयुज्¦ f. (-युक्) The first lunar mansion: see अश्विनी। m. (-युक् or -युजः) The month Aswin, (Sept.-Oct.) See आश्वयुज। E. अश्व, युज to join, affix क्विप्; also with अ added in the last sense. [Page075-a+ 60]
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
अश्वयुज्/ अश्व--युज् mfn. harnessing horses RV. v , 54 , 2
अश्वयुज्/ अश्व--युज् mfn. having horses put to (as a carriage) R. v , 27 , 14
अश्वयुज्/ अश्व--युज् mfn. born under the constellation अश्वयुज्Pa1n2. 4-3 , 36 (See. आश्वयुज)
अश्वयुज्/ अश्व--युज् f. ( क्) sg. N. of a constellation (the head of Aries) Pa1n2. 4-3 , 36 VarBr2S. iv , 3 , 36 VarBr2S. etc.
अश्वयुज्/ अश्व--युज् f. du. ( -युजौ) id. AV. xix , 7 , 5 TBr.
अश्वयुज्/ अश्व--युज् m. ( क्)the month आश्विन(Sept.-Oct.) VarBr2S.