सामग्री पर जाएँ

अहत

विकिशब्दकोशः तः

यन्त्रोपारोपितकोशांशः

[सम्पाद्यताम्]

कल्पद्रुमः

[सम्पाद्यताम्]

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

अहतम्, क्ली, (हन् + क्त । ततो नञ्समासः ।) नवाम्बरं । नूतनवस्त्रं । इति हलायुधशब्दरत्ना- वल्यौ ॥ (अहतलक्षणं यथा महाभारते, -- “ईषद्धौतं नवं श्वेतं सदशं यन्नधारितम् । अहतं तद्विजानीयात् पावनं सर्व्वकर्म्मसु” ॥ “अहतैश्चैव वासोभिर्माल्यैरुचावचैरपि” । इति ॥ “अहतानि च वासांसि रथञ्च शुभलक्षणम्” । इति रामायणे । अनाहते, त्रि, ॥

वाचस्पत्यम्

[सम्पाद्यताम्]

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

अहत¦ न॰ हन--क्त न॰ त॰।
“ईषद्धौतं नवं श्वेतं सदशंयन्न धारितम्। अहतं तद्विजानीयात् पावनं सर्वकर्म्मसु”

१ इत्युक्तलक्षणे
“निर्ण्णेजकाक्षालितं यदहतं तत् प्रचक्षते

२ इत्युक्तलक्षणे च वस्त्रे
“अहतैश्चैव वासोभिर्माल्यैरुच्चा-वचैरपि” भा॰ स॰ प॰

४ अ॰। अहतवासा इत्यादौकरकङ्कणादिवत् तत्काले अहतत्वादिबोधनाय।

३ भोगे-नानाशिते
“पञ्चद्रौणिक एवैकः सुवर्ण्णस्याहतस्यवै” भा॰ स॰ प॰

४९ अ॰

४ हतभिन्ने च त्रि॰।

शब्दसागरः

[सम्पाद्यताम्]

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

अहत¦ mfn. (-तः-ता-तं)
1. Unhurt, uninjured, not struck or killed.
2. Unblemished, unsoiled. n. (-तं) New clothes. E. अ neg. and हत hurt, part. past of हन्।

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

अहत [ahata], a.

Not hurt or struck, uninjured; अजीतो$हतो अक्षतो$ध्यष्ठां पृथिवीमहम् Av.12.1.11.

Unbeaten (as cloth in washing). अहतं वासः परिधत्ते Tait. S.

Unwashed, new बभूवुस्ते भृशं प्रीताः सर्वे चाहतवाससः Rām.2. 91.64.

Unblemished, unsoiled.

Not frustrated or disappointed (as hopes &c.)

Not beaten (as a drum) अहतायां प्रयाणभेर्याम् K. -तम् An unwashed or new cloth; cf. अप्रहत.

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

अहत/ अ-हत mfn. unhurt , uninjured AV. xii , 1 , 11 VS.

अहत/ अ-हत mfn. not beaten (as a drum) AdbhBr.

अहत/ अ-हत mfn. unbeaten (as clothes in washing) , unwashed , new S3Br. etc.

अहत/ अ-हत mfn. unblemished , unsoiled BhP.

अहत/ अ-हत n. unwashed or new clothes.

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

अहत वि.
(नञ् + हन् + क्त) (स्त्री का) अक्षत, अप्रहृत,

"https://sa.wiktionary.org/w/index.php?title=अहत&oldid=490117" इत्यस्माद् प्रतिप्राप्तम्