आक्षिक
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
आक्षिकः, पुं, आच्छुकवृक्षः । इति रत्नमाला ॥ आचेर गाछ इति भाषा । (द्यूतनिमित्तः । पाश- क्रीडाविषयकः । अत्र अक्षैर्दीव्यति जितो वा इति अक्ष + ठञ् । यथा मानवे । ८ । १५९ ॥ “प्रातिभाव्यं वृथादानमाक्षिकं सौरिकञ्चयत् । दण्डशुक्लावशेवञ्च न पुत्त्रो दातुमर्हति” ॥ (“पित्तश्लेष्मघ्नमम्लञ्च वातिकञ्चाक्षिकीफलं । मधुराम्लविपाकञ्च वातपित्तहरञ्च तत्” ॥ इति चरकः ॥ “आक्षिकः पाण्डुरोगघ्नो व्रण्यः संग्राहको लघुः” । इति सुश्रुतः ॥)
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
आक्षिक¦ त्रि॰ अक्षेण दीव्यति जयति जितं वेति अक्ष + ठक्।
१ अक्षेण देवके
२ अक्षेण जयिनि
३ अक्षजिते च।
“प्रातिभाव्यं वृथादानमाक्षिकं सौरिकं च यत्” मनुःभारभूतानक्षान् हरति वहत्यावहति वा वंशा॰ अक्षपूर्ब्बात् भारात् ठक्। आक्षभारिकः अक्षभारवाहकादौत्रि॰ अक्षोऽत्र वंशादिसाहचर्य्यात् कलिद्रुमः।
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
आक्षिक¦ mfn. (-कः-की-कं)
1. Relating or belonging to a die, to gambling, &c.
2. Won at dice. m. (-कः) A tree, (Morinda tinctoria.) n. (-कं) A gambling debt, money lost at play. E. अक्ष a die, &c. and ठञ् aff.
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
आक्षिक [ākṣika], a. (-की. f.) [अक्षेण दीव्यति जयति जितं वा; अक्ष ठक् P.IV.4.2.]
One who plays at dice. -One who uses loaded dice. (भारभूतानक्षानाहरति, वहति).
One who gains by gambling.
Won by gambling.
Relating to dice or gambling; आक्षिकं ऋणम्Ms.8.159 incurred in gambling. -कः N. of a tree (= अक्षिक q. v.)
कम् Money gained by gambling.
Gambling debt, money lost at play. -की f. A kind of spirituous liquor prepared from the seeds of Teroninabia Bellerica (बिभीतक; Mar. बेहडा). -Comp. -पणः a stake, a wager.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
आक्षिक mfn. (fr. 2. अक्ष)relating or belonging to a die or to gambling etc. , playing or winning or won at dice Pa1n2. 4-4 , 2
आक्षिक mfn. contracted at dice (as a debt) Mn. viii , 159
आक्षिक mfn. made of the fruits of Terminalia Bellerica Sus3r.
आक्षिक mfn. = आक्षभारिकabove , ( g. वंशा-दिSee. )
आक्षिक m. the tree Morinda Tinctoria L.
आक्षिक See. आक्ष.