आम्नाय
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
आम्नायः, पुं, (आङ् + म्ना + घञ् + युक् ।) श्रुतिः । वेदः । (यथा महावीरचरिते । “तृतीयो ह्येष मेध्योऽग्निराम्नायः पञ्चमोऽथवा” । उत्तरचरिते । “समांसो मधुपर्क इत्याम्नायं बहुमन्यमानाः” ।) संप्रदायः । गुरुपरम्पराप्राप्तोपदेश इति यावत् ॥ इत्यमरः ॥ निगमः । उपदेशः । इति मेदिनी ॥ कुलं । आगमः । इति हेमचन्द्रः ॥ कुलक्रमः । इति शब्दरत्नावली ॥ (उपदेशः, शिक्षादानं, तन्त्र- शास्त्रं, अभ्यासः, आम्रेडनं, आलोचनं ।)
अमरकोशः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
आम्नाय पुं।
वेदः
समानार्थक:श्रुति,वेद,आम्नाय,त्रयी,श्रुति,निगम
1।6।3।1।3
श्रुतिः स्त्री वेद आम्नायस्त्रयी धर्मस्तु तद्विधिः। स्त्रियामृक्सामयजुषी इति वेदास्त्रयस्त्रयी॥
सम्बन्धि2 : वेदाङ्गम्
: ऋग्वेदः, सामवेदः, यजुर्वेदः, ऋग्यजुस्साम-वेदाः, वेदः, आगमः, वेदभेदः
पदार्थ-विभागः : , अपौरुषेयः
आम्नाय पुं।
गुरुपरम्परागतसदुपदेशः
समानार्थक:आम्नाय,सम्प्रदाय
3।2।7।2।2
वर्धनं छेदनेऽथ द्वे आनन्दनसभाजने। आप्रच्छन्नमथाम्नायः सम्प्रदायः क्षये क्षिया॥
पदार्थ-विभागः : , पौरुषेयः
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
आम्नाय¦ पु॰ आ + म्ना--घञ्।
१ सम्यगभ्यासे
२ सम्यक्पाठे चअभ्यासस्य सम्यक्त्वं च नियमधारणपूर्व्वकत्वं गुरुमुखश्र-वणपूर्ब्बकत्वञ्च। कर्म्मणि घञ्।
३ वेदे
“आम्नायस्य क्रिया-र्थत्वादानार्थक्यमतदर्थानाम्” जैमि॰
“आम्नाये स्मृतितन्त्रेच” रघु॰ धृतपु॰।
“आम्नायवचनं सत्यमित्ययं लोकिसंग्रहः-आम्नायेभ्यः पुनर्वेदाः प्रसृताः सर्वतोमुखाःभा॰ शा॰
२६
१ अ॰।
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
आम्नाय¦ m. (-यः)
1. A Veda, or the Vedas in the aggregate.
2. Received doctrine, traditional and right.
3. Traditional usage, family or national customs.
4. Advice, instruction in past and present usage.
5. A Tantra.
6. An element of being, a property of sub- stance. E. आङ् before म्रा to learn, to remember, घञ् and युक् affs.
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
आम्नायः [āmnāyḥ], [आ-म्ना-घञ्]
(a) Sacred tradition, sacred texts handed down by tradition or repetition. (b) Hence, the Veda, Vedas taken collectively (including Brāhman&tod;as, Upaniṣads and Āraṇyakas also); अधीती चतुर्ष्वाम्नायेषु Dk.12; आम्नायवचन सत्यमित्ययं लोकसंग्रहः । आम्ना- येभ्यः पुनर्वेदाः प्रसृताः सर्वतोमुखाः ॥ Mb.; Ki.11.39.
Study (by repetition); अनाम्नायमला वेदा ब्राह्मणस्याव्रतं मलम् Mb. 12.328.2.
A sacred text or precept in general; आम्नायादन्यत्र नूनश्छन्दसामवतारः U.4.
Traditional usage, family or national customs; U.6.
Received doctrine.
Advice or instruction (in past and present usage).
A Tantra.
A series of families.-Comp. -सारिन् a.
pious, observing the traditional usages.
containing the essence of the Veda.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
आम्नाय/ आ-म्नाय m. sacred tradition , sacred texts handed down by repetition
आम्नाय/ आ-म्नाय m. that which is to be remembered or studied or learnt by heart
आम्नाय/ आ-म्नाय m. a वेदor the वेदs in the aggregate
आम्नाय/ आ-म्नाय m. received doctrine VPra1t. Mn. MBh. etc.
आम्नाय/ आ-म्नाय m. traditional usage , family or national customs
आम्नाय/ आ-म्नाय m. advice , instruction in past and present usage
आम्नाय/ आ-म्नाय m. a तन्त्र
आम्नाय/ आ-म्नाय m. a family , series of families L.