आरात्रिकम्

यन्त्रोपारोपितकोशांशः

कल्पद्रुमः

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

आरात्रिकम्, क्ली, (आङ् + रात्रि + कन् ।) नीराजन- निमित्तदीपः । नीराजना । नीराजनपात्रञ्च । आरति इति भाषा । तथाच हरिभक्तिविलासे । “ततश्च मूलमन्त्रेण दत्त्वा पुष्पाञ्जलित्रयं । महानीराजनं कुर्य्यात् महावाद्यजयस्वनैः ॥ प्रज्वालयेत्तदर्थञ्च कर्पूरेण घृतेन वा । आरात्रिकं शुभे पात्रे विषमानेकवर्त्तिकं” ॥ अन्यच्च । “आदौ चतुष्पादतले च विष्णो र्द्वौ नाभिदेशे मुखमण्डलैकं । सर्व्वेषु चाङ्गेष्वपि सप्तवारा- नारात्रिकं भक्तजनस्तु कुर्य्यात्” ॥

Apte

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

आरात्रिकम् [ārātrikam], [अरात्रावपि निर्वृत्तं ठञ्] Waving a light (or the vessel containing it) at night before an idol (Mar. आरती ओंवाळणें); सर्वेषु चाङ्गेषु च सप्तवारान् आरात्रिकं भक्त- जनस्तु कुर्यात्.

The light so waved; शिरसि निहितभारं पात्रमारात्रिकस्य भ्रमयति मयि भूयस्ते कृपार्द्रः कटाक्षः Śaṅkara.