यन्त्रोपारोपितकोशांशः

कल्पद्रुमः

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

आलवालम्, क्ली, (आ समन्तात् जलस्य लवमालाति आ + लव + ला + क ।) तरुमूलसेचनार्थस्वल्प- जलाधारः । चारमादा इति भाषा । तत्पर्य्यायः । आवालं २ आवापः ३ । इत्यमरः ॥ (रघुवंशे १ । ५१ । “विश्वासाय विहङ्गानामालवालाम्बुपायिनाम्” । माघे । “विपुलालवालभृतवारिदर्पणः” ।)

अमरकोशः

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

आलवाल नपुं।

वृक्षमूलकृतजलधारः

समानार्थक:आलवाल,आवाल,आवाप

1।10।29।2।1

खेयं तु परिखाधारस्त्वम्भसां यत्र धारणम्. स्यादालवालमावालमावापोऽथ नदी सरित्.।

पदार्थ-विभागः : , द्रव्यम्, पृथ्वी, अचलनिर्जीवः, स्थानम्, मानवनिर्मितिः

वाचस्पत्यम्

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

आलवाल¦ न॰ समन्तात् लवं जललवमालाति आ + ला--क। वृक्षमूले सेकार्थं मृदादिनिर्म्मिते जलाधारे सेतौ।
“विश्वा-साय विहङ्गानामालवालाम्बुपायिनाम्” रघुः।
“विपुला-लबालभृतवारिदर्पणः” माघः। पृ॰ वस्यबः वर्ग्यमध्योऽपि
“जर-द्गृहमुनिभिरिव जटालबालकमण्डलधरैः” (पादपैः)काद॰[Page0823-b+ 38]

शब्दसागरः

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

आलवाल¦ n. (-लं) A basin for water round the root of a tree. E. आङ् be- fore लू to cut or dig, and आलच् aff.

Apte

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

आलवालम् [ālavālam], [आसमन्तात् लवं जललवं आलाति, आ-ला-क Tv.] A basin or trench for water (round the root of a tree); ˚पूरणे नियुक्ता Ś.1; विश्वासाय विहङ्गानामालवालाम्बुपा- यिनाम् R.1.51. विपुलालवालभृतवारिदर्पणः Śi.13.57.

Monier-Williams

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

आलवाल m. a basin for water round the root of a tree Ragh. Vikr. S3is3. etc.