आश्रव
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
आश्रवम्, त्रि, (आ सम्यक् शृणोति वाक्यं यः । आङ् + श्रु + पचाद्यच् ।) वचनस्थितः । इति मेदिनी ॥ कथार बाध्य इति भाषा । (“दृष्टदोषमपि तन्न सोऽत्यजत् सङ्गवस्तु भिषजामनाश्रवः” ।) इति रघुवशम् । १९ । ४९ ।)
आश्रवः, पुं, (आङ् । श्रु + अच् ।) अङ्गीकारः । क्लेशः । इति मेदिनी ॥ दोषः । इति हेमचन्द्रः ॥
अमरकोशः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
आश्रव पुं।
अङ्गीकारः
समानार्थक:संविद्,आगू,प्रतिज्ञान,नियम,आश्रव,संश्रव,अङ्गीकार,अभ्युपगम,प्रतिश्रव,समाधि,अभ्युपपत्ति,अनुग्रह
1।5।5।1।5
संविदागूः प्रतिज्ञानं नियमाश्रयसंश्रयाः। अङ्गीकाराभ्युपगमप्रतिश्रवसमाधयः॥
पदार्थ-विभागः : , गुणः, मानसिकभावः
आश्रव वि।
वचनग्राहिः
समानार्थक:विधेय,विनयग्राहिन्,वचनेस्थित,आश्रव
3।1।24।2।4
कम्रः कामयिताभीकः कमनः कामनोऽभिकः। विधेयो विनयग्राही वचनेस्थित आश्रवः॥
पदार्थ-विभागः : , द्रव्यम्, पृथ्वी, चलसजीवः, मनुष्यः
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
आश्रव¦ त्रि॰ आशृणोति वाक्यम् आ + श्रु--अच्। वाक्यस्थितेवाचि प्रवणे वाक्यं श्रुत्वा तदर्थानुष्ठायिनि।
“संगवस्तु भिष-जामनाश्रवः” रघुः। भावे + अप्।
३ अङ्गीकारे
३ क्लेशे च।
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
आश्रव¦ mfn. (-वः-वा-वं) Compliant, abedient. m. (-वः)
1. A promise, an engagement.
2. Distress, fatigue.
3. Fault, transgression. E. आङ् before श्रु to hear, अच् aff.
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
आश्रव [āśrava], a. [आ-श्रु-अच्] Obedient, compliant; भिषजामना- श्रवः R.19.49; यशःपथादाश्रवतापदोत्थात् N.3.84.
वः A promise, engagement.
Fault, transgression.
One of the categories according to the Jainas.
Worldly torment or pain (cf. अविद्या$स्मितारागेद्वेषाभिनिवेशाः क्लेशाः आश्रवाः -इति पतञ्जलिः). सवितर्कविचारमवाप शान्तं प्रथमं ध्यानमनाश्रवप्रकारम् Bu. Ch.5.1. (see आस्रव.)
आश्रवः [āśravḥ], 1 Stream, river.
Fault, transgression; see आस्रव and under आश्रु also.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
आश्रव/ आ-श्रव See. आ-श्रु.
आश्रव/ आ-श्रव mfn. listening to , obedient , compliant Ragh. Das3. L.
आश्रव/ आ-श्रव m. promise , engagement L.
