इद
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
इद, इ, परमैश्वर्य्ये । (इदित् भ्वादि-परं-सकं-सेट् ।) इति कविकल्पद्रुमः ॥ इ इन्दते इन्दति इन्द्रः । इति दुगर्दासः ॥
इदम्, [म्] त्रि, (एति, इण् गतौ, इणो दमुगिदि दश- पादीवृत्तिः । यद्वा इन्दति, इदि परमैश्वर्य्ये, इन्देः कमिर्नलोपश्चेति दीक्षितः ।) पुरोवर्त्तिवाचकसर्व्व- नाम । इति व्याकरणम् ॥ एइ इति भाषा ।
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
इद¦ ऐश्वर्य्ये इदित् भ्वा॰ पर॰ अक॰ सेट्। इन्दति ऐन्दीत्इन्दाम्--बभूव आस चकार। इन्द्रः।
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
इद¦ r. 1st cl. (इ) इदि (इन्दति) To have supreme power and superhuman faculties.
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
इदम् [idam], pron. a. [अयम् m., इयम् f., इदम् n.]
This, here, referring to something near the speaker; इदमस्तु संनिकृष्टं रूपम्); इदं तत् ... इति यदुच्यते Ś.5 here is the truth of the saying.
Present, seen; the nominative forms are used with verbs in the sense of 'here'; इयमस्मि here am I; so इमे स्मः; अयमागच्छामि here I come.
It often refers to something immediately following, while एतद् refers to what precedes; अनुकल्पस्त्वयं ज्ञेयः सदा सद्भिरनुष्ठितः Ms.3.147 (अयम् = वक्ष्यमाणः Kull.); श्रुत्त्वै- तदिदमूचुः
It occurs connected with यत्, तत्, एतद्, अदस्, किम् or a personal pronoun, either to point out anything more distinctly and emphatically, or sometimes pleonastically; को$यमाचरत्यविनयम् Ś.1.25; सेयम्, सो$यम्, this here; so इमास्ताः; अयमहं भोः Ś.4 ho, here am I. -ind. Ved.
Here, to this place.
Now.
There.
With these words, herewith.
In this manner; नैतदौपयिकं राम यदिदं परितप्यसे Rām.2.53.3.-Comp. -कार्या The plant Hedysarum Alhagi (Mar. कांटे धमासा, यवासा). -प्रथम a. doing anything for the first time. -प्रकारम् ind. in this manner. -युगम् the present Yuga. -रूप a. of this shape. -वसु a. Ved. rich in this and that.
