उदञ्चन
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
उदञ्चनम्, क्ली, (उत् + अञ्च + ल्युट् ।) पिधानपात्रम् । इति हेमचन्द्रः ॥ ढाकुनि इति भाषा । (यथा, शतपथब्राह्मणे । ४ । ३ । ५ । “प्रतिप्रस्थाता संस्रवावानयत्युन्नेता चमसेन वोदञ्चनेन वा” ।) ऊर्द्ध्वक्षेपणम् ॥
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
उदञ्चन¦ न॰ उद् + अन्च--णिच् करणे ल्युट्।
१ पिधानार्थेपात्रे (ढाकना)।
“प्रतिप्रस्थाता संस्रवावानयत्युन्नेताचमसेन वोदञ्चनेन वा” शत॰ ब्रा॰
४ ,
३ ,
५ ,
२१ ,[Page1137-a+ 38]
“प्रतिप्रस्थाता च संस्रवावाधवनीयादुन्नेतोदञ्चनेन चमसेनवा
“कात्या॰
१० ,
५ ,
१ । भावे ल्युट्।
२ ऊर्द्ध्वक्षेपणे। कर्त्तरिल्यु।
३ उत्क्षेपके त्रि॰।
“सत्पतिर्विश्वासामूधः सधियामुदञ्चनः ऋ॰
५ ,
४४ ,
१३ ।
“उदञ्चन ऊर्द्ध्व-मुद्गमयिता” भा॰।
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
उदञ्चन¦ n. (-नं)
1. A lid or cover.
2. Directing or throwing upwards.
3. Rising, ascending. E. उत् above, अञ्च् to go, and ल्युट् aff.
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
उदञ्चनम् [udañcanam], [अञ्च् करणे-ल्युट्]
A bucket, a pail for drawing water out of a well; उदञ्चनं सरज्जुं पुरः चिक्षेप Dk.13.
Throwing upwards.
Rising, ascending.
A cover or lid.
A big water pot, pitcher; स एनां तत आदाय न्यधादौदञ्चनोदके । तत्र क्षिप्ता मुहूर्तेन हस्तत्रयमवर्धत ॥ न म एतदलं राजन्सुखं वस्तुमुदञ्चनम् । Bhāg.8.24.19-2.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
उदञ्चन/ उद्-अञ्चन n. a bucket , pail (for drawing water out of a well) RV. v , 44 , 13 AitBr. Ka1tyS3r. etc.
उदञ्चन/ उद्-अञ्चन n. a cover or lid L.
उदञ्चन/ उद्-अञ्चन n. directing or throwing upwards
उदञ्चन/ उद्-अञ्चन n. rising , ascending W.
Vedic Rituals Hindi
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
उदञ्चन न.
(उदच्यतेऽनेन, उद् + अञ्च् + ल्युट्) हत्थे से रहित डूबने वाला पात्र (दूसरे पात्र से सोम रस निकालने के लिए प्रयुक्त), का.श्रौ.सू. 1०.5.3; पु. कलछी, मा.श्रौ.सू. 2.4.4.1० (सोमयाग में प्रयुक्त) = उदचन।