उदर्क
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
उदर्कः, पुं, (उत् + ऋच् + घञ् ।) उत्तरकालोद्भव- फलम् । इत्यमरः ॥ भविष्यत्कालः । इति धरणी ॥ (“परित्यजेदर्थकामौ यौ स्यातां धर्म्मवर्ज्जितौ । धर्म्मञ्चाप्यसुखोदर्कं शोकविक्रुष्टमेव च” ॥ इति मनुः ४ । १७६ ॥ “उदर्कस्तव कल्याणि ! तुष्टो देवगणश्वरः” ॥ इति महाभारते पाण्डवोत्पत्तौ । १ । १२३ । २९ ॥) मदनकण्टकम् । इति मेदिनी । मयना गाछेर का~टा इति भाषा ॥
अमरकोशः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
उदर्क पुं।
भाविनः_फलम्
समानार्थक:उदर्क
2।8।29।2।2
तत्कालस्तु तदात्वं स्यादुत्तरः काल आयतिः। सांदृष्टिकं फलं सद्य उदर्कः फलमुत्तरम्.।
सम्बन्धि1 : उत्तरकालः
पदार्थ-विभागः : , शेषः
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
उदर्क¦ पु॰ उद् + अर्कं--अर्च--वा घञ्।
१ उत्तरकाले
२ भाविफलकेशुभाशुभकर्म्मणि च।
“तद्भवत्यसुखोदर्कं जीवतश्च मृतस्य च” [Page1151-a+ 38]
“सोऽनुभूयासुखोदर्कान्” प्रेत्येह च सुखोदर्कान् प्रजाधर्मान्निबोधत” मनुः।
“नन्वयमुदर्कः प्राक्तनस्य दुष्कृतस्य” दशकु॰।
“नानाप्रभृतयः समानोदर्का ऋतवो वा असृ-ज्यन्त” शत॰ ब्र॰
८ ,
७ ,
१ ,
३ ।
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
उदर्क¦ m. (-र्कः)
1. Future or remote consequence.
2. Future time.
3. A plant (Vangueria spinosa:) see मदन। E. उद् much, ऋच् to praise, affix घञ्। [Page120-b+ 60]
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
उदर्कः [udarkḥ], [Said to be fr. ऋच्]
(a) End, conclusion; ˚स्वादुनः कर्मणः Dk.79; सुखोदर्कम् K.328. (b) Result, consequence, future result of an action; उदर्कस्तव कल्याणो भविता Nala.12.67; किंतु कल्याणोदर्कं भविष्यति U.4; प्रयत्नः सफलोदर्क एव Māl.8; Ms.4.176,11.1,9.25,12.18; यो लौल्यात्कुरुते कर्म नैवोदर्कमवेक्षते Pt.5.73.
Remote consequence, reward.
Future time, futurity.
Elevation of a building (as a tower).
Surpassing. sometimes used as an adjective in this sense; तेन हि उदर्केण गुणेनात्र भवितव्यम् Pratimā 1.
N. of a tree Vanguiera Spinosa Roxb (मदनवृक्ष).
Increase; सर्वद्धर्युपचयीदर्कम् Bhāg.3.23.13.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
उदर्क/ उद्-अर्क m. arising (as a sound) , resounding RV. i , 113 , 18
उदर्क/ उद्-अर्क m. the future result of actions , consequence , futurity , furture time MBh. R. Das3. Katha1s. Mn. etc.
उदर्क/ उद्-अर्क m. a remote consequence , reward
उदर्क/ उद्-अर्क m. happy future MBh.
उदर्क/ उद्-अर्क m. conclusion , end S3Br. TS. AitBr.
उदर्क/ उद्-अर्क m. repetition , refrain Pa1n2. Ka1t2h. S3a1n3khS3r.
उदर्क/ उद्-अर्क m. elevation of a building , a tower , look-out place MBh.
उदर्क/ उद्-अर्क m. the plant Vanguiera Spinosa.
Purana Encyclopedia
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
UDARKA : A minister of Mahiṣāsura. The ministry of Mahiṣāsura was very powerful and efficient. The brave and haughty Cikṣura was the war minister. Udarka was the general of the army. (See under Mahiṣāsura).
_______________________________
*4th word in left half of page 801 (+offset) in original book.