उद्घातः
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
उद्घातः, पुं, (उत् + हन् + घञ् ।) आरम्भः । इत्य- मरः ॥ (यथा, कुमारे २ । १२ । “उद्घातः प्रणवो यासां न्यायस्त्रिभिरुदीरणम्” । “आकुमारकथोद्घातं शालिगोप्यो जगुर्यशः” । इति रघुवंशे । ४ । २० ॥) शस्त्रम् । ग्रन्थपरि- च्छेदः । इति त्रिकाण्डशेषः ॥ पादस्खलनम् । (“ययावनुद्घातसुखेनमार्गम्” । इति रघुः । २ । ७२ । “रथेनानुद्घातस्तिमितगतिना” । इति शाकुन्तले । ६ अङ्के ॥ समुपक्रमः । पवनाभ्यासयोगाय कुम्भ- कादित्रयम् । उत्तुङ्गः । (यथा, रामायणे ४ काण्डे “पृथुशृङ्गशिलोद्घातः” । इति ॥) मुद्गरम् । इति मेदिनी ॥
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
उद्घातः [udghātḥ], 1 P.VII.3.54. Beginning, commencement; उद्घातः प्रणवो यासाम् Ku.2.12; आकुमारकथोद्घातं शालिगोप्यो जगुर्यशः R.4.2.
Allusion, reference; कथोद्घाताः U.2.
Striking, wounding, inflicting an injury.
A stroke, blow, wound.
Tripping, slipping, jolting, shaking (as of a carriage); ययावनुद्घातसुखेन सो$ध्वना Śi.12.2; R.2.72; Ve.2.28; चक्र˚ V.1; U.5.1. v. l.
Rising, elevation.
A club, mallet.
A weapon (in general).
Breathing through the nostrils as a religious exercise (Wilson).
A division of a book, chapter; section.