सामग्री पर जाएँ

उद्भ्रान्त

विकिशब्दकोशः तः

यन्त्रोपारोपितकोशांशः

[सम्पाद्यताम्]

कल्पद्रुमः

[सम्पाद्यताम्]

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

उद्भ्रान्तम्, क्ली, (उत् + भ्रम + क्त ।) बाहुमुद्यम्य मण्ड- लाकारखड्गभ्रामणं । इति महाभारतम् ॥ (परि- भ्रान्ते, त्रि । यथा, रघौ ४ । ४६ ॥ “मारीचोद्म्रान्तहारीता मलयाद्रेरुपत्यकाः” ॥ विकले । विह्वले । यथा, रामायणे, -- “उद्भ्रान्तहृदयश्चापि विवर्णवदनोऽभवत्” ॥)

वाचस्पत्यम्

[सम्पाद्यताम्]

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

उद्भ्रान्त¦ न॰ उद् + भ्रम--भावे क्त।

१ उद्भ्रमणे अम॰ स्वार्थे कन्। घूर्णितगतौ शकु॰। अन्तर्भूतण्यर्थे भावे क्त।

२ बाहुमुद्यम्यखड्गभ्रामणे। उद् + भ्रम--कर्त्तरि क्त।

३ भ्रान्तियुक्ते

४ ऊर्द्ध्वंभ्रमणकर्त्तरि च त्रि॰।
“मारीचोद्भ्रान्तहारीताः, रघु॰

शब्दसागरः

[सम्पाद्यताम्]

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

उद्भ्रान्त¦ mfn. (-न्तः-न्ता-न्तं)
1. Agitated, bewildered, distressed.
2. Whirled, flourished, wayed (as a sword). E. उत् and भ्रान्त revolved.

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

उद्भ्रान्त [udbhrānta], p. p

Agitated, bewildered, distracted; विमूढसंज्ञो दुष्टाश्वैरुद्भ्रान्तैरिव सारथिः Mb.3.2.6. ˚चेतनाम् R.12.74; gone mad; Mv.4.

Terrified, frightened; मारीचोद्भ्रान्तहारीताः R.4.46; U.6.

Whirled, flourished, waved (as a sword).

Come on by breaking (the earth); स तमभ्रमिवाविष्टमुद्भ्रान्तमिव मेदिनीम् Rām.7.31.14.

Wandering upwards.

न्तम् Flourishing a sword.

(˚न्तकम्) Rising (in the air).

Excitement, agitation.

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

उद्भ्रान्त/ उद्-भ्रान्त mfn. risen , ascended , gone or jumped up , turned upwards MBh. R. Ragh. Pan5cat. etc.

उद्भ्रान्त/ उद्-भ्रान्त mfn. come forth or out of (the earth) Katha1s.

उद्भ्रान्त/ उद्-भ्रान्त mfn. run away , disappeared Ra1jat.

उद्भ्रान्त/ उद्-भ्रान्त mfn. wandering about , roaming MBh.

उद्भ्रान्त/ उद्-भ्रान्त mfn. agitated , excited , bewildered , distressed MBh. R. VarBr2S. etc.

उद्भ्रान्त/ उद्-भ्रान्त mfn. whirled , flourished

उद्भ्रान्त/ उद्-भ्रान्त mfn. waved (as a sword)

उद्भ्रान्त/ उद्-भ्रान्त n. the act of waving (a sword) MBh.

उद्भ्रान्त/ उद्-भ्रान्त n. the rising (of the wind) Hariv.

उद्भ्रान्त/ उद्-भ्रान्त n. excitement , agitation Sa1h.

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

Udbhrānta  : nt.: One of the twenty-one movements (mārga) used while fighting with a sword.

Dhṛṣtadyumna adopted it in turn while attacking Droṇa 7. 164. 147-148.


_______________________________
*1st word in left half of page p94_mci (+offset) in original book.

Mahabharata Cultural Index

[सम्पाद्यताम्]

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

Udbhrānta  : nt.: One of the twenty-one movements (mārga) used while fighting with a sword.

Dhṛṣtadyumna adopted it in turn while attacking Droṇa 7. 164. 147-148.


_______________________________
*1st word in left half of page p94_mci (+offset) in original book.

"https://sa.wiktionary.org/w/index.php?title=उद्भ्रान्त&oldid=444626" इत्यस्माद् प्रतिप्राप्तम्