उद्यम्

यन्त्रोपारोपितकोशांशः

Apte

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

उद्यम् [udyam], 1 Ā. (P. in some cases)

To raise, elevate, lift up; बाहू उद्यम्य Ś1; परस्य दण्डं नोद्यच्छेत् Ms.4.164, 8.28; धनुरुद्यम्य पाण्डवः Bg.1.2; R.15.23,11.17; भारमुद्यच्छते Sk.; Bk.4.31,17.92.

To offer, give.

To prepare, become ready for, begin, set about (with dat., loc. or inf.); उद्यच्छमाना गमनाय पश्चात् R.16.29; Bk.8.47; see उद्यत.

To strive, be diligent, strive hard for; उद्यच्छति वेदम् Sk.

To reign, manage, govern.

To keep back, stop, hinder.

To rise.-Caus. To prompt, stimulate; मधुमदोद्यमिता वनिता Ki.9.66.

Monier-Williams

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

उद्यम्/ उद्- P. -यच्छति( aor. -अयान्RV. vi , 71 , 5 ) , A1. (if the result of the action returns to the agent Pa1n2. 1-3 , 75 ) -यच्छते( aor. -अयंस्तand -यमिष्ट); Subj. -यंसतेRV. i , 143 , 7 ; ( inf. -यमम्MaitrS. ii , 4 , 3 )to lift up , raise RV. v , 32 , 7 ; vi , 71 , 1 and 5 AV. AitBr. S3Br. La1t2y. S3ak. etc. ; to raise , set up , elevate; to put up or higher , carry or bring upwards RV. iv , 53 , 1 ; i , 143 , 7 TS. S3Br. Ka1tyS3r. etc. ; to hold out , present , offer (a sacrifice to gods , or any other thing to men) RV. AV. TS. MBh. BhP. R. etc. ; to shake up , rouse RV. i , 10 , 1 ; i , 56 , 1 ; x , 119 , 2 AV. xiv , 1 , 59 ; to raise (one's voice , or rays , or light) RV. ; to undertake , commence; to be diligent , strive after (only P. e.g. उद्यच्छति चिकित्सां वैद्यः, " the physician strives after the science of medicine " Ka1s3. on Pa1n2. 1-3 , 75 ; with dat. or acc. or without any object) MBh. Hariv. Ragh. Katha1s. Ra1jat. etc. ; to rein , curb; to guide MBh. ; to keep away or off , restrain , check TS. vi , 3 , 4 , 6 TBr. iii , 3 , 1 , 3 : Intens. -यम्यमीति, to raise , stretch out (the arms) RV. i , 95 , 7.