उपक्रोश

यन्त्रोपारोपितकोशांशः

कल्पद्रुमः

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

उपक्रोशः, पुं, (उप + क्रुश् + घञ् ।) निन्दा । इत्य- मरः ॥ (यथा, रघुः । २ । ५३ । “राज्येन किं तद्विपरीतवृत्तेः प्राणैरुपक्रोशमलीमसैर्व्वा” ॥)

अमरकोशः

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

उपक्रोश पुं।

जुगुप्सा

समानार्थक:अवर्ण,आक्षेप,निर्वाद,परीवाद,अपवाद,उपक्रोश,जुगुप्सा,कुत्सा,निन्दा,गर्हण,घृणा,कु

1।6।13।2।1

अवर्णाक्षेपनिर्वादपरीवादापवादवत्. उपक्रोशो जुगुप्सा च कुत्सा निन्दा च गर्हणे॥

पदार्थ-विभागः : , गुणः, मानसिकभावः

वाचस्पत्यम्

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

उपक्रोश¦ पु॰ उप--क्रुश--घञ्। निन्दायाम्।
“नायं बिभे-त्युपक्रोशादधर्म्माद्वा पुररोचनः” भा॰ आ॰

१४

५ अ॰
“राज्येन किं तद्विपरीतवृत्तेः प्राणैरुपक्रोशमलीनसैर्वा” रघुःअत्या॰ स॰।

२ उपगतक्रोशे आसन्नक्रोशे त्रि॰। अव्ययी॰।

३ क्रोशसमीपे अव्य॰। भावे ल्युट् उपक्रोशनमप्यत्र।
“वाक्सन्तक्षणैर्लोकोपक्रोशनैः” दशकु॰।
“कुलोपक्रोशनकरीकुलाङ्गारी निराश्रया” हरि॰

१७

६ अ॰।

शब्दसागरः

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

उपक्रोश¦ m. (-शः) Censure, reproach. E. उप reproach, inferiority, क्रुश् to cry, to sound, affix घञ्।

Apte

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

उपक्रोशः [upakrōśḥ] शनम् [śanam], शनम् Censure, reproach, ignominy; प्राणै- रुपक्रोशमलीमसैर्वा R.2.53; वाक्संतक्षणैर्लोकोपक्रोशनैः Dk.41.6.

Monier-Williams

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

उपक्रोश/ उप-क्रोश m. reproach , censure MBh. R. Ragh. Das3.