उपयमन
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
उपयमन¦ न॰ उप + यम--ल्युट्।
१ विवाहे
२ संयमने
३ वह्ने-रधःस्थापने च। करणे ल्युट्।
४ बन्धनसाधने कुशादौ।
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
उपयमनम् [upayamanam], 1 Marrying, taking a wife; P.I.2.16. विभाषोपयमने
Restraining, curbing.
Placing down the fire
Support.
नी Any support of stone for holding fire-wood; उपयमनीरुपकल्पयन्ति Śat. Br.
A sacrificial ladle.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
उपयमन/ उप-यमन mfn. serving as support (as grass) Pa1rGr2.
उपयमन/ उप-यमन n. a support , stay A1s3vS3r.
उपयमन/ उप-यमन n. the taking a wife , marrying Pa1n2.
उपयमन/ उप-यमन n. sleeping with (a woman) Ka1d.
Vedic Rituals Hindi
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
उपयमन वि.
(उप + यम् + ल्यु) सहारे का काम करने वाला, अर्थात् कुश-संज्ञक घास जिस पर आज्यस्थाली रखी जाती है, पा.गृ.सू. 1.1.4; तुल. उपयमनी; चि.भा.से.न. (शाब्दिक) कन्या को समीप लाने का कृत्य, अर्थात् विवाह-संस्कार, पा.गृ.सू. 1.9.1. किन्तु उसी पर भाष्य का कथन ‘उपयमनकुशानादाय’ अर्थात् उपयमन कुशों को लेकर; तुल. ओल्डेनबर्ग, श.ब्रा.अं. XXIX. 286। उपयमनी
