उपस्पृश्

यन्त्रोपारोपितकोशांशः

Apte

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

उपस्पृश् [upaspṛś], 6 P.

To touch (water), bathe; स्नानमुप- स्पृशन्ती K.172; तथेत्युपस्पृश्य जलं पवित्रम् R.5.59,18.31; उपस्पृश्य मणिकर्णिकायाम् Dk.95,11; Ms.11.133.

To wash or rinse the mouth (or teeth); to sip water (and eject it); स नद्यवस्कन्दमुपास्पृशच्च Bk.2.11; K.1; Ms.2.53,58;5.63; Y.3.3,1.18. नदीमुपस्प्रष्टुमिवावतीर्णः Pañcharātram 1.15.

To sprinkle; अद्भिः प्राणानुपस्पृशेत् Ms.4.143.

Monier-Williams

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

उपस्पृश्/ उप- P. -स्पृशति, to touch above , reach up to , touch RV. AV. ; to touch softly , caress S3Br. AitBr. A1s3vS3r. Ka1tyS3r. MBh. etc. Page211,3; (with or without अपःor जलम्etc. ) to touch water (for ablution) , wash , bathe (as a religious ceremony); to sip water (from the palm of the hand ; it is not the custom to spit out the water after sipping it) S3Br. A1s3vS3r. and A1s3vGr2. MBh. Ya1jn5. Mn. etc. ; to touch certain parts of one's body( acc. )with water( instr. ) Mn. iv , 143 ; (also without the instr. ) Mn. v , 138 ; (or without the acc. ) MBh. : Caus. -स्पर्शयति, to cause to touch water or wash the hands S3Br. iii.

उपस्पृश्/ उप-स्पृश् mfn. touching AV. xx , 127 , 2

उपस्पृश्/ उप-स्पृश् f. ( क्)( scil. स्तुति)" the touching or affecting verse " , N. of the verse RV. x , 22 , 13.