ऋतुपात्र

यन्त्रोपारोपितकोशांशः

वाचस्पत्यम्

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

ऋतुपात्र¦ न॰ ऋतूनुद्दिश्य पात्रम्। आश्वत्थे श्रीपर्णीवृक्षभवे वा यज्ञिये ग्रहरूपे पात्रभेदे तदाकारश्च
“ऋतुपात्रेपूर्व्वे स्रुकपुष्कराकृती उभयतोमुखे काष्मर्यमये आश्वत्थेवा” कात्या॰

९ ,

२ ,

१३ उक्तः।
“पूर्वे आग्रयणस्थाल्याःपूर्व्वे द्वे ऋतुग्रहपात्रे योजनीये स्रुक्पुष्करस्येवाकारोययोस्ते अग्रे मूले च मुखं ययोस्ते द्विमुखे इत्यर्थः। काष्मर्य्यमये श्रीपर्ण्णीवृक्षविकारौ आश्वत्थे वा पिप्पलवृक्ष-काष्ठनिर्म्मिते वा” कर्कः।
“तद्यन्मरुत्वतीयान् गृह्णाती-त्युपक्रम्य।
“तस्मादाश्वत्थे ऋतुपात्रे स्यातां कार्ष्मय्यमयेत्वेव भवतः” शत॰

४ ,

२ ,

२ ,

४ ।

Monier-Williams

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

ऋतुपात्र/ ऋतु--पात्र n. a vessel for the libation to the ऋतुs or seasons S3Br. Ka1tyS3r. Vait.

Vedic Rituals Hindi

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

ऋतुपात्र न.
(द्वि.) (ऋतोः पात्रम्) ऋतुओं को द्रवाहुति देने के लिए प्रयुक्त सोम-पात्र, श्रौ.को. (सं.) II.548।