सामग्री पर जाएँ

कत्तृण

विकिशब्दकोशः तः

यन्त्रोपारोपितकोशांशः

[सम्पाद्यताम्]

कल्पद्रुमः

[सम्पाद्यताम्]

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

कत्तृणम्, क्ली, (कद् कुत्सितं तृणं इति । अत्र कद् स्वार्थे कोः कदादेशः “तृण च जातौ” । ६ । ३ । १०३ ।) सुगन्धितृणविशेषः । रामकर्पूर इति ख्यातम् । तत्पर्य्यायः । पौरम् २ सौगन्धिकम् ३ ध्याम ४ देव- जग्धकम् ५ रौहिषम् ६ । इत्यमरः । २ । ४ । १६६ ॥ सुगन्धम् ७ तृणशीतम् ८ सुशीतलम् ९ । इति रत्नमाला ॥ रोहिषतृणम् १० कात्तृणम् ११ भूति १२ भूतिकम् २३ श्यामकम् १४ ध्यामकम् १५ पूति १६ मुद्गलम् १७ देवदग्धकम् १८ । अस्य गुणाः । कटुत्वम् । तिक्तत्वम् । कफशस्त्र- शल्यादिदोषबालग्रहविनाशित्वञ्च । इति राज- निर्घण्टः ॥ (तुबरत्वम् । हृत्कण्ठव्याधिपित्तास्र- शूलकासज्वरनाशित्वञ्च । इति भावप्रकाशः ॥) पृश्निः । इति मेदिनी ॥ चाकुलिया इति भाषा ।

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

कत्तृण नपुं।

रोहिषाख्यतृणविशेषः

समानार्थक:कत्तृण

2।4।166।1।5

अस्त्री कुशं कुथो दर्भः पवित्रमथ कत्तृणम्. पौरसौगन्धिकध्यामदेवजग्धकरौहिषम्.।

पदार्थ-विभागः : , द्रव्यम्, पृथ्वी, अचलसजीवः, तृणम्

वाचस्पत्यम्

[सम्पाद्यताम्]

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

कत्तृण¦ कुत्सितं तृणं प्रा॰ स॰ कोः कदादेशः।

१ पृश्नौ (चाकु-लिया) मेदिनिः।

२ कुम्भिकायां (पान--) रत्नमाला

३ सुग-न्धितृणे अमरः। अस्य गुणादि भावप्र॰ उक्तम्
“कत्तृणं रौहिषं देवजग्धं सौगन्धिकं तथा। भूतिकं व्या-मपौरञ्च श्यामकं धूमगन्धिकम्। रौहिषं तुवरं तिक्तंकठुपाकं व्यपोहति। हृत्कण्ठव्याधिपित्तास्रशूलकासकफ-ज्वरान्” (सौगं धिया हिन्दिभाषा)।

शब्दसागरः

[सम्पाद्यताम्]

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

कत्तृण¦ n. (-णं)
1. A fragrant grass.
2. A plant, commonly Chakulia (Hemionites cordifolia, Rox.) E. कत् for कुत् bad, तृण grass.

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

कत्तृण/ कत्-तृण etc. See. 2. कद्.

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

--a त्रयार्षेय. M. १९६. ३९. [page१-304+ २९]

"https://sa.wiktionary.org/w/index.php?title=कत्तृण&oldid=427197" इत्यस्माद् प्रतिप्राप्तम्