करज
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
करजम्, क्ली, (करे जायते इति । कर + जन् + ड । व्याघ्रनखवदस्याकृतेस्तथात्वम् ।) व्याघ्रनखनाम- गन्धद्रव्यम् । इत्यमरः । २ । ४ । ११९ ॥ (नवमीशब्दे- ऽस्य गुणा वक्तव्याः ॥)
करजः, पुं, (कं सुखं जलं वा रञ्जयतीति । रञ्जेः कर्म्मण्यण् ।) करञ्जवृक्षः । (“करञ्जकः स्यात् करजः पत्रसूची फलाशनः” । इति शब्द- रत्नावली ॥ करे जायते इति । जन + ड ।) नखः । इति मेदिनी ॥ (यथा, मनुः । ४ । ७० । “नमृल्लोष्टञ्चमृद्नीयान्न च्छिन्द्यात् करजैस्तृणम्” ॥)
अमरकोशः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
करज पुं।
करञ्जवृक्षः
समानार्थक:चिरबिल्व,नक्तमाल,करज,करञ्जक
2।4।47।2।3
पिच्छा तु शाल्मलीवेष्टे रोचनः कूटशाल्मलिः। चिरबिल्वो नक्तमालः करजश्च करञ्जके॥
: कण्टकवत्करञ्जः, करञ्जभेदः
पदार्थ-विभागः : , द्रव्यम्, पृथ्वी, अचलसजीवः, वृक्षः
करज नपुं।
व्याघ्रनखा
समानार्थक:व्याडायुध,व्याघ्रनख,करज,चक्रकारक
2।4।129।1।3
व्याडायुधं व्याघ्रनखं करजं चक्रकारकम्. सुषिरा विद्रुमलता कपोताङ्घ्रिर्नटी नली॥
पदार्थ-विभागः : , द्रव्यम्, पृथ्वी, अचलसजीवः, ओषधिः
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
करज¦ पु॰ करे जायते जम--ड।
१ नखे
“न च्छिन्द्यात् कर-जैस्तृणम्” मनुः। तन्नामनामके
२ व्याघ्रनखाख्यगन्धद्रव्येच (नखो)। मेदिनिः।
३ हस्तजातमात्रे त्रि॰। कंशिरः जलं वा रञ्जयति रन्ज--णिच्--अण् नि॰। (करमचा)
४ करञ्जवृक्षे। अमरः।
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
करज¦ mfn. (-जः-जा-जं) Produced in or from a hand, a ray, &c. m. (-जः)
1. A finger-nail.
2. The name of a timber tree, commonly Karanja, (Galedupa arborea, Rox.) n. (-जं) A perfume, commonly Nak'hi resembling a nail in appearance. E. कर the hand, and ज produced; or कं pleasure, रञ्ज् to colour, &c. अच् affix; see the next.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
करज/ कर--ज m. " produced in or from the hand " , a finger-nail Mn. MBh. Sus3r. etc.
करज/ कर--ज m. Pongamia Glabra(= करञ्ज) L.
करज/ कर--ज n. a kind of perfume (resembling a nail in appearance , = व्याघ्र-नख) L.
