कर्कोटकी
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
कर्कोटकी, स्त्री, (कर्कोटक + गौरादित्वात् ङीष् ।) पीतघोषा वृक्षः । इति रत्नमाला ॥ (अस्याः पर्य्यायमाह चरकः कल्पे ४ अध्याये । “कर्कोटकी कटुफला महाजालिनिरेव च । धामार्गवस्य पर्य्याया राजकोशातकी यथा” ॥ विशेषविवरणञ्चास्या धामार्गवशब्दे ज्ञातव्यम् ॥ फललताविशेषः । का~कुड इति भाषा ॥ एतद्- फलगुणपाकादि उक्तं वैद्यके । यथा, -- “कर्कोटकी फलं कुष्ठहृल्लासारुचिनाशनम् । श्वासकासज्वरान् हन्ति कटुपाकञ्च दीपनम् ॥ ईषद्विभिन्नमरिचैः परिपूर्णगर्भं तैलेन रन्धितसुसैन्धवपातयोगम् । वाह्लीकयुक्तपयसा विहिताभिषेकं कर्कोटकी फलमिदं रुचिकृत्तरुण्यम्” ॥)
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
कर्कोटकी¦ f. (-की) A plant, a Ghosha with yellow flowers: see घोष।
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
कर्कोटकी f. N. of a plant with yellow flowers Bhpr. Car.
कर्कोटकी f. Momordica Mixta L.
