काकल
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
काकलम्, क्ली, (ईषत्कलो यस्भात् । कोः कादेशः ।) कण्ठमणिः । इति त्रिकाण्डशेषः ॥ (ग्रीवास्थोन्नत- देशः । इति सुश्रुतः ॥ दु~टि इति भाषा ।)
काकलः, पुं, (का इत्याकारः कलो यस्य ।) द्रोण- काकः । इति शब्दरत्नावली ॥
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
काकल¦ न॰ ईषत् कलो यस्मात् कोः कादेशः।
१ ग्रीवास्थे उन्नतप्रदेशे(टुं टि) त्रिका॰। ततो वा कप्। तत्रार्थे पु॰ हेमच॰।
“एकःकाकलके नासायाञ्च” इति शरीरस्थसन्धिकथने
“एकैकाकाकलकगलयोः” इति पेशीसंख्यानोक्तौ च सुश्रु॰केति कलो यस्य।
२ द्रोणकाके पुं स्त्री शब्दर॰ स्त्रियां ङीष्। ईषत् कं जलं लाति ला--क संज्ञायां कन्। षष्टिक-धान्यभेदे तस्येषज्जलनिष्पन्नत्वात्तथात्वम्।
“षष्टि-ककङ्गुकमुकन्दकपीतकप्रमोदककाकलकासनपुष्पकमहाष-ष्टिकचूर्णककुरवककेदारकप्रभृतयः षष्टिकाः” सुश्रु॰।
“गर्भस्था एव ये पाकं यान्ति ते षष्टिका मताः”। भाव-प्रका॰ षष्टिकलक्षणमुक्त्वा तद्गुणा दर्शिता यथा--
“षष्टिकाः मधुराः शीताः लघवो बद्धवर्चसः। वातपित्त-प्रशमनाः शालिभिः सदृशा गुणैः” इति एवं सुश्रुतेऽपि।
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
काकल¦ n. (-लं) A jewel worn upon neck. f. (-लिः or -ली) A low and sweet tone, the song of a bird, &c. E. का instead of कु diminutive, कल् to sound, इन् or ङीप् aff.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
काकल mn. (?) the thyroid cartilage Car. i , 18
काकल mn. a jewel worn upon the neck W.
काकल m. a raven.