काण्डीर
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
काण्डीरः, त्रि, (काण्डः वाणः अस्त्यस्य । काण्ड + “काण्डाण्डादीरन्नीरचौ” । ५ । २ । १११ । इति ईरन् ।) काण्डास्त्रवान् । इत्यमरः । २ । ८ । ६९ ॥ तीरान्दाज इति भाषा ॥ (यथा भट्टिः ४ । १० । “काण्डीरः खाड्गिकः शार्ङ्गी रक्षन् विप्रस्तनुत्रवान्” ॥)
काण्डीरः, पुं, (काण्डः स्तम्बः अस्यास्तीति । काण्ड + “काण्डाण्डादीरन्नीरचौ” । ५ । २ । १११ । इति ईरन् ।) अपामार्गवृक्षः । लताप्रभेदः । काण्ड- वेल इति ख्यातः । तत्पर्य्यायः । काण्डकटुकः २ नासासंवेदनः ३ पटुः ४ अग्रकाण्डः ५ स्तोमवल्ली ६ कारवल्ली ७ सुकाण्डिका ८ । अस्य गुणाः । कटुत्वम् । तिक्तत्वम् । उष्णत्वम् । सारकत्वम् । दुष्टव्रणलूतागुल्मोदरप्लीहशूलमन्दाग्निनाशित्वञ्च । इति राजनिर्घण्टः ॥
अमरकोशः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
काण्डीर पुं।
बाणधारिः
समानार्थक:काण्डवत्,काण्डीर
2।8।69।2।2
धन्वी धनुष्मान्धानुष्को निषङ्ग्यस्त्री धनुर्धरः। स्यात्काण्डवांस्तु काण्डीरः शाक्तीकः शक्तिहेतिकः॥
स्वामी : सैन्याधिपतिः
वैशिष्ट्यवत् : बाणः
वृत्ति : बाणः
पदार्थ-विभागः : , द्रव्यम्, पृथ्वी, चलसजीवः, मनुष्यः
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
काण्डीर¦ पु॰ काण्डोवाणोऽस्त्यस्य इत्यर्थे
“काण्डाण्डादीरन्नी-रचौ पा॰” इत्यत्वन ईरन् ईरच्वा।
१ वाणास्त्रधा-रिणि (तीरन्दाज) अमरः
“काण्डीरः खाड्गिकः शार्ङ्गी” भट्टिः वाणाकारशिखावत्त्वात्
२ अपामार्गे काण्डवेल इति[Page1861-b+ 38] ख्याते
३ लताभेदे च राजनि॰
४ मञ्जिष्ठायां स्त्री रत्नमालाअत्रार्थे गौरादित्वात् ङीष्।
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
काण्डीर¦ mfn. (-रः-रा-रं) Armed with an arrow, an archer. m. (-रः)
1. A creeping plant, commonly Kanda Bel, (Momordica charantia.)
2. A plant, (Achyranthes aspera.) f. (-रा) Bengal madder, (Rubia manjit'h:) see मञ्जिष्ठा। E. काण्ड an arrow, a stem, &c. and ईरच् aff.
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
काण्डीरः [kāṇḍīrḥ], [काण्ड-इरन् ईरच् वा P.V.2.111.] An archer (this word also is sometimes used like काण्डपृष्ठ as a term of reproach; cf. Mv.3.)
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
काण्डीर mfn. ( Pa1n2. 5-2 , 110 Vop. vii , 32 and 33 )armed with arrows , an archer L.
काण्डीर m. the plant Achyranthes aspera L.
काण्डीर m. the plant Momordica Charantia L.
काण्डीर f( आand ई). the plant Rubia Munjista L.