कुट्टिम
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
कुट्टिमः, पुं क्ली, (कुट्ट + भावे घञ् । तेन निर्वृत्तः निष्पन्नः इत्यर्थे इमप् ।) मणिभूः । इत्यमर- टीकायां भरतः ॥ (यथा रघुः ११ । ९ । “मम्लतुर्न मणिकुट्टिमोचितौ मातृपार्श्वपरिवर्त्तिनाविव” ॥) सुधाघटितभूतलम् । इति सुभूतिः ॥ कुटीरः । इति मथुरानाथः ॥ दाडिमवृक्षः । इति राज- निर्घण्टः ॥
अमरकोशः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
कुट्टिम पुं।
पाषाणादिनिबद्धा_भूः
समानार्थक:कुट्टिम
2।2।9।1।1
वातायनं गवाक्षोऽथ मण्डपोऽस्त्री जनाश्रयः। हर्म्यादि धनिनां वासः प्रासादो देवभूभुजाम्.।
पदार्थ-विभागः : , द्रव्यम्, पृथ्वी
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
कुट्टिम¦ पुंन॰ अर्द्धर्चादि कुट्ट--भावे घज् तेन निर्वृत्तःइमप्।
१ रत्नमयभूमौ भरतः
२ सुधालिप्तभूतले सुभूतिः
३ कुटीरे स्वल्पगृहे मथुरानाथः।
४ दाडिम्बवृक्षे राजनि॰(छात) इति ख्याते बद्धभूमिभागे
५ सौधप्रदेशभेदे हला॰।
“कान्तेन्दुकान्तोपलकृट्टिमेषु प्रतिक्षणं हर्म्यतलेषु यत्र” माघः
“शाद्वलोपचितां भूमिं यथाकाञ्चनकुट्टिमाम्” भा॰ आनु॰
५४ अ॰।
“प्रासादजातसम्बाधं मणिप्रवर-कुट्टिमम्” भा॰ आश्व॰
८५ अ॰।
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
कुट्टिम¦ mn. (-मः-मं)
1. A jewel mine.
2. Ground smoothed and plastered.
3. Ground prepared for the site of a mansion.
4. A hut, a cott- age.
5. The pomegranate. E. कुट्ट् to cut or pierce, and इमच् aff.
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
कुट्टिम [kuṭṭima], a. Paved with small stones, decorated with mosaic.
मः, मम् An inlaid or paved floor, ground paved with small stones, pavement; कान्तेन्दुकान्तोपलकुट्टि- मेषु Śi.3.44; R.11.9. 'निबद्धा भूः' Ak. निष्यन्दश्चन्दनानां शिशिरयति लतामण्डपे कुट्टिमान्तान् Nāg.3.7.
Ground prepared for the site of a mansion.
A jewel-mine.
The pomegranate.
A hut, cottage, small house.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
कुट्टिम mf( आ)n. plastered or inlaid with small stones or with mosaic L.
कुट्टिम mn. ( g. अर्धर्चा-दि)an inlaid or paved floor , pavement , ground paved with mosaic , ground smoothed and plastered MBh. R. etc.
कुट्टिम mn. ground prepared for the site of a mansion W.
कुट्टिम mn. a cottage L.
कुट्टिम mn. the pomegranate L.
