कुम्बकुरीर
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
कुम्बकुरीर/ कुम्ब--कुरीर m. a kind of headdress for women A1pS3r.
Vedic Rituals Hindi
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
कुम्बकुरीर न.
कुम्ब = केश-आभूषण एवं कुरीर (केश के लिए जाल), भा.श्रौ.सू. 1०.6.5 (जालं कुरीरम् इत्याचक्षते कृष्णानां जीवोर्णानां भवति इति विज्ञायते) किसी जीवित पशु का ऊन; पु. (न.) एक प्रकार के शिर के आभूषण का नाम (ऋ.वे. 1०.85.8; अ.वे. 6.138.3)। इसको यजमान एवं उसकी पत्नी दीक्षा के समय धारण करते हैं; आप.श्रौ.सू.1०.9.5; बौ.श्रौ.सू. 6.5 (सोम) स्पष्टतया, बाँस के बारीक टुकड़ों एवं काले ऊन के जाल को एक साथ पिरोने से निर्मित कण्ठाभरण; इसकी व्याख्या जाल (जालम्) के रूप में की गयी है। किन्तु यह दो स्वतन्त्र शब्दों के रूप में आता हैः कुम्बं च कुरीरं च, बौ.श्रौ.सू. 6.1ः6.
