कृतिन्
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
कृती, [न्] त्रि, (कृतं कर्म्म प्रशस्तमस्यास्ताति । अत इनिः ।) निपुणः । पण्डितः । इत्यमरः । ३ । १ । ४ ॥ साधुः । पुण्यवान् । इति शब्दरत्नावली ॥ (कृत क्रियः । यथा, रघौ ३ । ५१ । “गृहाण शस्त्रं यदि सर्ग एष ते नखल्वनिर्जित्य रघुं कृती भवान्” ॥)
अमरकोशः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
कृतिन् पुं।
विद्वान्
समानार्थक:भाव,विद्वस्,विपश्चित्,दोषज्ञ,सत्,सुधी,कोविद,बुध,धीर,मनीषिन्,ज्ञ,प्राज्ञ,सङ्ख्यावत्,पण्डित,कवि,धीमत्,सूरिन्,कृतिन्,कृष्टि,लब्धवर्ण,विचक्षण,दूरदर्शिन्,दीर्घदर्शिन्,व्यक्त,विशारद,वृद्धि
2।7।6।1।3
धीमान्सूरिः कृती कृष्टिर्लब्धवर्णो विचक्षणः। दूरदर्शी दीर्घदर्शी श्रोत्रियच्छान्दसौ समौ॥ मीमांसको जैमिनीये वेदान्ती ब्रह्मवादिनि। वैशेषिके स्यादौलूक्यः सौगतः शून्यवादिनि। नैयायिकस्त्वक्षपादः स्यात्स्याद्वादिक आर्हकः। चार्वाकलौकायतिकौ सत्कार्ये सांख्यकापिलौ।
पदार्थ-विभागः : , द्रव्यम्, पृथ्वी, चलसजीवः, मनुष्यः
कृतिन् वि।
कुशलः
समानार्थक:प्रवीण,निपुण,अभिज्ञ,विज्ञ,निष्णात,शिक्षित,वैज्ञानिक,कृतमुख,कृतिन्,कुशल,क्षेत्रज्ञ
3।1।4।2।3
प्रवीणे निपुणाभिज्ञविज्ञनिष्णातशिक्षिताः। वैज्ञानिकः कृतमुखः कृती कुशल इत्यपि॥
पदार्थ-विभागः : , द्रव्यम्, पृथ्वी, चलसजीवः, मनुष्यः
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
कृतिन्¦ त्रि॰ कृतमनेन कृत--इष्टा॰ इनि
१ कृतक्रिये कर्त्तरिअमरः,
२ पुण्यवति शब्दमा॰
“कृती श्रुती वृद्धमतेषुधीमान्” भट्टिः
“न स्वन्वनिर्जित्य रघुं कृती भवान्” रघुः।
“तवैव नामास्त्रगतिः कृती त्वम्”
“यस्य चेतसिवर्त्तेथाः स तावत् कृतिनां वरः” कुमा॰
“कान्तवक्त्रसदृ-शाकृतिं कृती” माघः
“कृतिः कृतिमुदे” कृतिशब्दे नैष॰
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
कृतिन्¦ mfn. (-ती-तिनी-ति)
1. Wise, learned.
2. Clever, skilful.
3. Good, virtuous.
4. Pure, pious,
5. Following, obeying, doing what is enjoined. E. कृत done, performed, इनि affix; by whom proper acts are done.
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
कृतिन् [kṛtin], a. [कृतमनेन, कृत-इनि]
One who has done his work or gained his end, satisfied, contented, happy, successful; यस्य वीर्येण कृतिनो वयं च भुवनानि च U.1.32; न खल्वनिर्जित्य रघुं कृती भवान् R.3.51;12,64.
(Hence) Lucky, fortunate, blessed; Ś.1.23;7.19.
Clever, competent, able, expert, skilful, wise, learned; तं क्षुरप्र- शकलीकृतं कृती R.11.29,19.14; Ku.2.1; Ki.2.9; Śi.2.25,3; H.3.89; Ve.4.12.
Good, virtuous, pure, pious; तावदेव कृतिनामपि स्फुरत्येष निर्मलविवेकदीपकः Bh. 1.56.
Following, obeying, doing what is enjoined.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
कृतिन् mfn. one who acts , active MBh. xii , 8682 ; xiii , 305
कृतिन् mfn. expert , clever , skilful , knowing , learned (with loc. or ifc. ) MBh. Ragh. Bhartr2. etc.
कृतिन् mfn. good , virtuous L.
कृतिन् mfn. pure , pious L.
कृतिन् mfn. obeying , doing what is enjoined W.
कृतिन् mfn. one who has attained an object or accomplished a purpose , satisfied S3ak. Ragh. Vikr. etc.
कृतिन् m. N. of a son of च्यवनand father of उपरि-चरBhP. ix , 22 , 5
कृतिन् m. N. of a son of संनतिमत्ib. 21 , 28.
कृतिन् etc. See. ib.
Purana index
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
(I)--a son of सन्नतीमत्. Learnt योग from हिरण्यनाभ, and sang the six early साम सम्हितस्। Father of नीप. भा. IX. २१. २८-29.
(II)--a son of Cyavana and father of Vasu Upa- ricara. भा. IX. २२. 5.