सामग्री पर जाएँ

कृपी

विकिशब्दकोशः तः

यन्त्रोपारोपितकोशांशः

[सम्पाद्यताम्]

कल्पद्रुमः

[सम्पाद्यताम्]

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

कृपी, स्त्री, (कृप + ङीष् ।) द्रोणाचार्य्यपत्नी । इति मेदिनी ॥ (यथा, महाभारते । १ । १३१ । २२ । “शारद्वतीं ततो भार्य्यां कृपीं द्रोणोऽन्वविन्दत” ॥ अस्या जन्मविवरणं यथा, -- पुरा किल महर्षे र्गोतमस्य पुत्त्रः शरद्वान् नाम ऋषिः धनुर्व्वेदपरत्वात् विपुलेन तपसा च इन्द्रं सन्तापयामास । इन्द्रस्तु अस्य तपोविघ्नं चिकीर्षु- र्जानपदीं नाम स्वर्व्वेश्यां प्राहिणोत् । अथ रूप- यौवनाढ्यां तामवलोकयतस्तस्य सहसा रेतश्च- स्कन्द तत्तु शरस्तम्बे स्थापितं सत् द्विधाऽभवत् । ततस्तस्मात् मिथुनं समजायत । तदैव राजा शान्तनुर्मृगयामागतः अपत्यमिथुनं समवलोक्य राजधानीमानीय संस्कारादिभिः संवर्द्धयामास । कृपया संवर्द्धनाच्च कृपः कृपीति तयोर्नाम चक्रे । सेयं कृपाचार्य्यस्य भगिनी । एषैव अश्वत्थाम्नो जननीत्यवगन्तव्या ॥)

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

कृपी [kṛpī], The sister of कृप and wife of Droṇa. -Comp. -पतिः an epithet of Droṇa. -सुतः an epithet of अश्वत्थामन्.

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

कृपी f. of कृपSee.

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

--(गौतमी) the wife of द्रोण, and daughter of सत्यधृति, found by शन्तनु in the forest. Mother of अश्वत्थाम. भा. I. 7. ४५; १३. 4; IX. २१. ३६; वा. ९९. २०४; Vi. IV. १९. ६८. [page१-433+ २८]

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

KṚPĪ : (See Para 2 under Kṛpa II). Later history. Kṛpī was brought up in the palace of King Śantanu. She was duly married by Droṇācārya and a son called Aśvatthāmā was born to them. (Ādi Parva, Chapter 130). Kṛpī lamented very much over the death of Droṇa in the great war. (Strī Parva, Chapter 23, Verse 33).


The terms Śāradvatī and Gautamī are used as synonyms of Kṛpī in the Mahābhārata.


_______________________________
*1st word in right half of page 419 (+offset) in original book.

"https://sa.wiktionary.org/w/index.php?title=कृपी&oldid=497118" इत्यस्माद् प्रतिप्राप्तम्