कृष्टपच्य
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
कृष्टपच्यः, त्रि, (कृष्टे क्षेत्रे स्वयमेव पच्यते इति कम्म- कर्त्तरि कृष्ट + पच् + “राजसूयसूर्य्यमृषोद्यरुच्य कूप्य कृष्टपच्याव्यथ्याः” । ३ । १ । ११४ । इति क्यवन्तो निपातितः ।) व्रीहिः । धान्यम् । इति व्याकरणम् ॥ (यथा, भागवते । ७ । १२ । १८ । “न कृष्टपच्यमश्नीयादकृष्टञ्चाप्यकालतः” ॥)
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
कृष्टपच्य¦ त्रि॰ कृष्टे क्षेत्रे स्वयमेव पच्यते पच--कर्म्मकर्त्तरिक्यप्। कृष्टक्षेत्रे--स्वयमेव पच्यमाने धान्यादौ
“न कृष्ट-पच्यमश्नीयादकृष्टञ्चाप्यकालतः” भाग॰
७ ।
१२ ।
१७ । वानप्रस्थधर्म्मोक्तौ। शुद्धकर्स्पणितु ण्यदेव
“कृष्टपाक्यइति” सि॰ कौ॰
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
कृष्टपच्य¦ mfn. (-च्यः-च्या-च्यं) Sown or ripening after ploughing. (rice, &c.) E. कृष्ट ploughed, पच् to ripen, and क्यप् affix; in some places the grain is sown without previous ploughing, whence it is called अकृष्टपच्य।
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
कृष्टपच्य/ कृष्ट--पच्य mfn. ( Pa1n2. 3-1 , 114 ) ripening in cultivated ground , sown or ripening after ploughing (as rice etc. ) , cultivated (as plants) VS. xviii , 14 Ta1n2d2yaBr. BhP. vii , 12 , 18.
