जारूथ्य

यन्त्रोपारोपितकोशांशः

वाचस्पत्यम्

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

जारूथ्य¦ त्रि॰ जरूथं मांसं स्तोत्रं वा तदर्हति ञ्य।

१ मांस-दानपुष्टे

२ स्तोत्रार्हे च
“दशाश्वमेधानाजह्रे जारूथ्यान्स निरर्गलान्” भा॰ व॰

१९ अ॰।
“जारूथ्यान्त्रिघुणदक्षिणानित्यर्जुनमिश्रः” तच्चिन्त्यं जॄवॄभ्यामूथन्नित्यूणादिसूत्रेऊथनि जरूथं भांसमिति शाब्दिकाः तथा च मांसमयान्मांसादिदानप्रधानान् पुष्टानित्यर्थः। जरूथोऽसुरबिशेषःइति वेदभाष्यम्। अत्र जरतेः स्तुत्यर्थस्य शब्दसारूप्यादर्थाविरोधाच्च जरूथं स्तोत्रमुच्यत इति जारूथ्यान् स्तोत्रा-र्हानित्यर्थः” गीलक॰। जारूत्थशब्दकल्पनं प्रामा-दिकमेव।

Apte

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

जारूथ्य [jārūthya], a.

Praiseworthy; निरर्गलान् सजारूथ्यान् सर्वान् विविधदक्षिणान् Mb.9.49.3.

In which three kinds of Dakṣiṇā are given; जारूथ्यान् त्रिगुणदक्षिणानित्यर्जुनमिश्रः Mb. 3.291.7 (com.)

Rich in meat or donations of meat; मांसादिदानप्रधानान् पुष्टानित्यर्थः ibid.

Monier-Williams

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

जारूथ्य mfn. (said of the अश्व-मेध) " in which 3 kinds of दक्षिणाare given " , or " rich in meat or in donations of meat( जरूथ)" MBh. iii , 16601 ; vii , 2232 ; xii , 952 Hariv. 2344 R. vi 113 , 10

जारूथ्य m. N. of a prince of अयोध्याHcar. vi