त्रिसुपर्ण
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
त्रिसुपर्णः, पुं, बह्वृचानां वेदभागः । तद्व्रतञ्च । तद्योगात् पुरुषोऽपि त्रिसुपर्णः । इति मनु- टीकायां कुल्लूकभट्टः ॥ (यथा, मनुः । ३ । १८५ । “त्रिणाचिकेतः पञ्चाग्निस्त्रिसुपर्णः षडङ्गवित् ॥”)
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
त्रिसुपर्ण¦ m. (-र्णः)
1. A portion of the Rig and Yajur Vedas.
2. A ob- servance enjoined by it.
3. A Brahman following it.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
त्रिसुपर्ण/ त्रि--सुपर्ण mn. ( त्रि-)N. of RV. x , 114 , 3-5 (or of TA1r. x , 48-50 ) TA1r. x , 48-50
त्रिसुपर्ण/ त्रि--सुपर्ण mfn. familiar with or reciting those verses A1p. ii Gaut. Mn. iii , 185 Ya1jn5. i ( र्णक) MBh. xiii VP. iii , 15 , 1 Ma1rkP.
Purana index
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
--the Brahmanas versed in सुपर्ण sec- tions; फलकम्:F1: वा. ८३. ५३.फलकम्:/F eligible for पार्वण S4ra1ddha. फलकम्:F2: M. १६. 7; Vi. III. १५. 2.फलकम्:/F
Purana Encyclopedia
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
Trisuparṇa : m., nt.: Name of a Vedic text; in the Mahābhārata the word occurs as an adj. of a Brāhmaṇa who has studied this text 13. 90. 20.
According to Nī. the term applies to the three mantras from the Ṛgveda (10. 114. 3-5 which contain the word suparṇa) or to those in the Taitt. Ār. 10. 48-50: trisuparṇaṁ catuṣkapardā yuvatiḥ supeṣā iti bahvṛcānāṁ mantratrayaṁ vā brahmam etu mām ityādi taittirīyaprasiddhaṁ vā on Bom. Ed. 13. 90. 26; the unknown commentator simply says: trisuparṇaḥ bahvṛcāṁ vedabhāgavīśeṣādhyāyī--see Critical Notes on 13. 90. 20 (p. 1091. 1); so also Kullūka on Manu 3. 185: trisuparṇo bahvṛcāṁ vedabhāgaḥ.
_______________________________
*4th word in right half of page p183_mci (+offset) in original book.
previous page p182_mci .......... next page p184_mci
Mahabharata Cultural Index
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
Trisuparṇa : m., nt.: Name of a Vedic text; in the Mahābhārata the word occurs as an adj. of a Brāhmaṇa who has studied this text 13. 90. 20.
According to Nī. the term applies to the three mantras from the Ṛgveda (10. 114. 3-5 which contain the word suparṇa) or to those in the Taitt. Ār. 10. 48-50: trisuparṇaṁ catuṣkapardā yuvatiḥ supeṣā iti bahvṛcānāṁ mantratrayaṁ vā brahmam etu mām ityādi taittirīyaprasiddhaṁ vā on Bom. Ed. 13. 90. 26; the unknown commentator simply says: trisuparṇaḥ bahvṛcāṁ vedabhāgavīśeṣādhyāyī--see Critical Notes on 13. 90. 20 (p. 1091. 1); so also Kullūka on Manu 3. 185: trisuparṇo bahvṛcāṁ vedabhāgaḥ.
_______________________________
*4th word in right half of page p183_mci (+offset) in original book.
previous page p182_mci .......... next page p184_mci
Vedic Rituals Hindi
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
त्रिसुपर्ण न.
या तो तीन ऋचाओं का नाम, ऋ.वे.1०.114. 4-6; ‘एकः सुपर्णः’ आदि अथवा तै.आ. 1०.48-5० के तीन अनुवाक; ‘ब्रह्म मेतुमाम्---’; पु. वह व्यक्ति जिसने ‘त्रिसुपर्ण’ नामक ग्रन्थ को पढ़ लिया है।