सामग्री पर जाएँ

दधिमुख

विकिशब्दकोशः तः

यन्त्रोपारोपितकोशांशः

[सम्पाद्यताम्]

कल्पद्रुमः

[सम्पाद्यताम्]

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

दधिमुखः पुं, (दधिवत् शुभ्रं मुखं यस्य ।) वानर- विशेषः । स सुग्रीवश्वशुरः तस्य मधुवनपाल- कश्च । इति रामायणम् ॥ (यथा, महाभारते । ३ । २८२ । ७ । “श्रीमान् दधिमुखो नाम हरिवृद्धोऽति वीर्य्यवान् ॥” नागविशेषः । यथा, महाभारते । १ । ३५ । ८ । “सुरामुखो दधिसुखस्तथा विमलपिण्डकः ॥” अयन्तु दर्व्वी कराणां सर्पाणामन्यतमः । इति सुश्रुते कल्पस्थाने ४ अध्याये ॥)

वाचस्पत्यम्

[सम्पाद्यताम्]

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

दधिमुख¦ पु॰

१ रामसेनापतिवानरभेदे
“श्रीमान् दधिमुखो[Page3461-b+ 38] नाम हरिवृद्धोऽतिवीर्य्यवान्” भा॰ व॰

२८

२ अ॰।

१ नागभेदे
“सुरामुखो दधिमुखस्तथा विमलपिण्डकः” भा॰ आ॰

३५ अ॰ सर्पनामोक्तौ दधिवक्त्रादयोऽप्यत्र।

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

दधिमुख/ दधि--मुख m. " milk-faced " , a kind of snake Sus3r. v , 4

दधिमुख/ दधि--मुख m. N. of a नागMBh. i , v Hariv. 9504

दधिमुख/ दधि--मुख m. of a यक्षW.

दधिमुख/ दधि--मुख m. of a monkey (brother-in-law of सु-ग्रीव) MBh. iii , 16275 R. v , 1 and 59

दधिमुख/ दधि--मुख m. ( -पूर्वम्) 63 , 20 ; vi , 6 and (metrically धी.)7 , 32

दधिमुख/ दधि--मुख m. (also धि-वक्त्र, v f. )

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

--a काद्रवेय Na1ga. Br. III. 7. ३५; वा. ६९. ७२.

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

Dadhimukha^1  : m.: A mythical serpent, living in Bhogavatī Purī 5. 101. 12, 1.

Son of Surasā and Kaśyapa 5. 101. 4, 17; description 5. 101. 5-7; also listed by Sūta among the sons of Kadrū 1. 31. 8, 2.


_______________________________
*3rd word in left half of page p30_mci (+offset) in original book.

Dadhimukha^2  : m.: A monkey-chief.

Lustrous (śrīmān); old in age, yet strong (harivṛddho 'pi vīryavān); he came to Rāma with a large army of fierce monkeys 3. 267. 7.


_______________________________
*4th word in left half of page p30_mci (+offset) in original book.

Mahabharata Cultural Index

[सम्पाद्यताम्]

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

Dadhimukha^1  : m.: A mythical serpent, living in Bhogavatī Purī 5. 101. 12, 1.

Son of Surasā and Kaśyapa 5. 101. 4, 17; description 5. 101. 5-7; also listed by Sūta among the sons of Kadrū 1. 31. 8, 2.


_______________________________
*3rd word in left half of page p30_mci (+offset) in original book.

Dadhimukha^2  : m.: A monkey-chief.

Lustrous (śrīmān); old in age, yet strong (harivṛddho 'pi vīryavān); he came to Rāma with a large army of fierce monkeys 3. 267. 7.


_______________________________
*4th word in left half of page p30_mci (+offset) in original book.

"https://sa.wiktionary.org/w/index.php?title=दधिमुख&oldid=445429" इत्यस्माद् प्रतिप्राप्तम्