दानवज्र
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
दानवज्रः, पुं, (दाने वज्र इव ।) वैश्यः । इति पुरा- णम् ॥ (वैश्वजातिको गान्धर्व्वो दैवश्च अश्व- विशेषः । यथा, महाभारते । १ । १७१ । ५१ । “वज्रपाणिर्ब्राह्मणः स्यात् क्षत्त्रं वज्ररथं स्मृतम् । वैश्या वै दानवज्राश्च कर्म्मवज्रा यवीयसः ॥”)
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
दानवज्र¦ पु॰ दैवे गान्धर्वे च वैश्यजातिके अश्वभेदे।
“देव-गन्धर्ववाहास्ते दिव्यवर्णा मनोजवाः। क्षीणाक्षीणाभवन्त्येते न हीयन्ते च रंहसः। पुरा कृतं महेन्द्रस्यवज्रं बृत्तनिवर्हणम्। दशधा शतधा चैव तच्छीर्णं वृत्र-मूर्द्धनि। ततो भागीकृतो देवैर्वज्रभाग उपास्यते। लोके यशोधनं किञ्चित् सा वै वज्रतनुः स्मृता। वज-पाणिर्ब्राह्मणः स्यात् क्षत्रं वज्ररथं स्मृतम्। वैश्या वैदानवज्राश्च कर्मवज्रा यवीयसः। क्षत्रं वज्रस्य भागेनअबध्या वाजिनः स्मृताः। रथाङ्गं वडवा सूते शूरा-श्चाश्वेषु ये मताः। कामवर्णाः कामजवाः कामतः समु-पस्थिताः। इति गन्धर्वजा कामं पूरयिष्यन्ति ते हयाः” भा॰ आ॰
१७
० अ॰। [Page3542-b+ 38]
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
दानवज्र¦ m. (-ज्रः) Vaisya or man of the third tribe. E. दान, and वज्र diamond. [Page337-b+ 60]
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
दानवज्र/ दान--वज्र m. " whose weapon is liberality " (said of वैश्यs) MBh. i , 6487.
