दुकूल
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
दुकूलम्, क्ली, (दुष्टं कूलति आवृणोतीति । कूल + “इगुपधज्ञाप्रीकिरः कः ।” ३ । १ । १३५ । इति कः । पृषोदरात् साधुः । यद्वा, दु + “खजिपि- ञ्जादिभ्य उरोलोचौ ।” उणां । ४ । ९० । इति ऊलच् । धातोः कुक् च ।) क्षौमवस्त्रम् । (यथा, रधौ । ७ । १९ । “दुकूलवासाः स वधूसमीपं निन्ये विनीतैरवरोधरक्षैः ॥”) सूक्ष्मवस्त्रम् । इति मेदिनी । ले, ९९ ॥
अमरकोशः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
दुकूल नपुं।
पट्टवस्त्रम्
समानार्थक:क्षौम,दुकूल
2।6।113।2।2
पत्रोर्णं धौतकौशेयं बहुमूल्यं महाधनम्. क्षौमं दुकूलं स्याद्द्वे तु निवीतं प्रावृतं त्रिषु॥
पदार्थ-विभागः : वस्त्रम्
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
दुकूल¦ न॰ दु--ऊलच् कुक् च दुष्टं कूलति कूल--आवरणे कवा पृषो॰।
१ क्षौमाम्बरे
२ श्लक्ष्णवस्त्रे
३ सूक्ष्मवस्त्रे चमेदि॰।
“गोपवधूटीदुकूलचौराय” भाषा॰
“अथ सवल्कदुकूलकुथादिभिः” भट्टिः।
“वधदकूलं कलहंसलक्ष-णम्” कुमा॰।
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
दुकूल¦ n. (-लं)
1. Wove silk.
2. Yery fine cloth or raiment. E. दु for दुर् ill, कूल् to cover, affix क; or दु to heat, to keep hot, उलच् affix, and कू or गू augment, whence also दुगूल |
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
दुकूलम् [dukūlam], Woven silk, silk-garment, a very fine garment in general; श्यामलमृदुलकलेवरमण्डनमधिगतगौरदुकूलम् Gīt.11; Ku.5.67,78; Bk.3.34;1.1; R.17.25; also दुगूल. -Comp. -पट्टः a head-band of fine cloth; Hariv.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
दुकूल m. a kind of plant Hariv. 12680
दुकूल n. very fine cloth or raiment made of the inner bark of this plant MBh. Hariv. Sus3r. Ka1v. etc. (different from क्षौमMBh. xiii , 7175 , opp. to वल्कलBhartr2. iii , 54 ).