धर्मारण्य
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
धर्मारण्य¦ न॰ तीर्थभेदे तदाविर्भवकथा वराहपु॰ यथा
“स-धर्मः षीडितः सर्वः सोमेनाद्भुतकर्मणा। तारां जि-घृक्षता पत्नीं भ्रातुराङ्गिरसस्य च। सोऽप्ययाद्भीषितस्तेनबलिना क्रूरकर्मणा। अरण्यं गहनं घोरं प्रविवेशतदा प्रभुः” ब्रह्मोवाच।
“यच्चारण्यमिदं धर्म! त्वया-व्याप्तं चिरं विभो!। नाम्ना भविष्यति ह्येतद्धर्मारण्य-मिति प्रभो!” गयास्थे
२ तीर्थभेदे
“प्रथमेऽह्नि बिधिः-प्रोक्तो द्वितीयदिवसे व्रजेत्। धर्मारण्यं तत्र धर्मो य-स्मात् यज्ञमकारयत्” वायुपु॰ गयामाहात्म्ये
“गयाच फल्गुतीर्थञ्च धर्मारण्यं सुरैर्वृतम्। तथा देवनदी-पुण्या सरश्च ब्रह्म निर्मितम्” भा॰ आनु॰
१६
५ अ॰।
३ धर्मसाधने अरण्यमात्रे च
“तैरुक्तो यज्ञियान् देशान्धर्मारण्यं तथैवच” भा॰ आश्व॰
९२ अ॰। वृ॰ स॰
१४ अ॰कूर्मविभागोक्ते मध्यभागस्थेदेशभेदे न॰
४ माथुरकोष-ज्योतियधर्मारण्यानि शूरसेनाश्च” इत्युपक्रमे मध्यमिद-मित्युक्तम्।
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
धर्मारण्य/ धर्मा n. " grove of religion " , sacred -ggrove or wood S3ak.
धर्मारण्य/ धर्मा n. N. of a sacred forest in मध्य-देशVar. MBh.
धर्मारण्य/ धर्मा n. of a town founded by अमूर्त-रजस्R.
धर्मारण्य/ धर्मा n. N. of wk.
Purana Encyclopedia
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
Dharmāraṇya : nt.: Name of a sacred forest.
Described as a favourite of gods (surair vṛtam) 13. 151. 23; lake Brahmasaras is situated in it (tato brahmasaro gacched dharmāraṇyopaśobhitam) 3. 82. 74; 13. 26. 55; finds mention in the Daivata-Ṛṣi-Vaṁśa 13. 151. 23, 2; (also used as a general term for holy groves 14. 96. 13 (darmāraṇyāni); qualifies Kaṇvāśrama 3. 80. 65 and Daṇḍakāraṇya 3. 261. 43, 40).
_______________________________
*1st word in right half of page p369_mci (+offset) in original book.
Mahabharata Cultural Index
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
Dharmāraṇya : nt.: Name of a sacred forest.
Described as a favourite of gods (surair vṛtam) 13. 151. 23; lake Brahmasaras is situated in it (tato brahmasaro gacched dharmāraṇyopaśobhitam) 3. 82. 74; 13. 26. 55; finds mention in the Daivata-Ṛṣi-Vaṁśa 13. 151. 23, 2; (also used as a general term for holy groves 14. 96. 13 (darmāraṇyāni); qualifies Kaṇvāśrama 3. 80. 65 and Daṇḍakāraṇya 3. 261. 43, 40).
_______________________________
*1st word in right half of page p369_mci (+offset) in original book.