निपातः
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
निपातः, पुं, (नितरां पतनमिति । नि + पत + घञ् ।) मृत्युः । इति त्रिकाण्डशेषः ॥ (यथा, महाभारते । ५ । १२२ । ९ । “सङ्गरेषु निपातेषु तथापद्व्यसनेषु च ॥”) पतनम् । यथा, आनन्दलहर्य्याम् । ५७ । “वने वा हर्म्म्ये बा समकरनिपातो हिमकरः ॥”
Apte
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
निपातः [nipātḥ], 1 Falling or coming down, descending, alighting; पयोधरोत्सेधनिपातचूर्णिताः Ku.5.24; Ṛs.5.4.
Attacking, falling upon, a spring, leap; उत्पश्यतः सिंहनि- पातमुग्रम् R.2.6.
Casting, hurling, discharging; स च त्वदेकेषुनिपातसाध्यः Ku.3.15.
Descent, fall; निशित- निपाताः शराः Ś.1.1.
Dying, death; आनिपाताच्छरीरस्य युक्तो वार्यनिलाशनः Ms.6.31.
Accidental occurrence or mention; Mb.12.59.46.
An irregular form, irregularity, putting down as irregular or exceptional; एते निपाताः, निपातो$यम् &c.
A particle, an indeclinable; see P.I.4.56.
The opposite extremity, the lower end.
Mixing, coming together; बिन्दुन्यासादयो$वस्थाः शुक्रशोणितसंभवाः । यासमेव निपातेन कललं नाम जायते ॥ Mb.12. 32.115.
