निमित्तकारण
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]कल्पद्रुमः
[सम्पाद्यताम्]
 पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
निमित्तकारणम्, क्ली, (निमित्तं कारणम् ।) समवायिकारणासमवायिकारणाभ्यां भिन्नम् । तृतीयकारणम् । यथा । घटं प्रति कुलाल- दण्डचक्रसलिलसूत्रादि । इति भाषापरिच्छेद- सिद्धान्तमुक्तावल्यौ ॥
वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
निमित्तकारण¦ न॰ कर्म॰। नैयायिकमते समवायिकारणाऽ-समवामिकारणभिन्नकारणे तथाहि घटादौ मृत्तिकादिसमवायि कारणम् कपालद्वयसंयोगोऽसमयवायिकार-णम्। कुलालचक्रदण्डसलिलसूत्रादि निमित्तकारणम्। एवमदृष्टादि कालादि च। एवन्यत्र यथायथमुन्नेयम्।
शब्दसागरः
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
निमित्तकारण¦ n. (-णं) The instrumental cause, the material or the agent, especially the deity considered as the agent in creation. E. निमित्त the instrumental cause, कारण cause.
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
निमित्तकारण/ निमित्त--कारण n. instrumental or efficient cause ( esp. the Deity as the agent in creation) W.