निशारुकः

यन्त्रोपारोपितकोशांशः

कल्पद्रुमः

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

निशारुकः, पुं, रूपकभेदः । यथा, -- “दृढः प्रौढोऽथ खचरो विभवश्चतुरक्रमः । निशारुकः प्रतितालः कथिताः सप्त रूपकाः ॥” तस्य लक्षणं यथा, -- “लघुद्बन्द्वं गुरुद्बन्द्वं तन्न्यासतालकः स्मृतः । चतुर्विंशतिवर्णैस्तु रसे हास्ये निशारुकः ॥” तालविशेषः । यथा, -- “प्रविश्य नर्त्तको रङ्गं विकीर्य्य कुसुमादिकम् । निशारुकेण तालेन कोमलं नृत्यमाचरेत् ॥” इति सङ्गीतदामोदरः ॥

Apte

पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्।

निशारुकः [niśārukḥ], One of the seven Rūpakas in music; दृढः प्रौढो$थ खचरो विभवश्चतुरक्रमः । निशारुकः प्रतीतालः कथिताः सप्त रूपकाः ॥ -कम् An air, a sort of musical compositon played as an accompaniment to dancing.