निष्केवल्य
यन्त्रोपारोपितकोशांशः
[सम्पाद्यताम्]वाचस्पत्यम्
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
निष्केवल्य¦ पु॰ यज्ञिये स्तोमकारितशंसनात्मके शस्त्रभेदे
“मा-ध्यन्दिने तु होतुर्निष्केवल्ये स्तोमकारितं शस्यम्” आश्व॰श्रौ॰
९ ।
१ ।
१४
“तत्र तु ऋग्भिरेव निष्केवल्यस्य स्तोमका-रित शंसनं स्वस्तोमातिशंसनञ्च कर्त्तव्यं न सूक्तेन। यदिस्वस्तोमाधिको निष्केवल्यस्तोमस्तदा तस्मादप्यतिशंसनञ्चकर्त्तव्यं यदा हीनं तदास्मादतिशंसनमिति निष्केवल्येस्तोमकारितमिति पाठः कर्त्तव्यो न निष्केवल्यस्तोम-कारितमिति” नारा॰।
“निष्केवल्यमुक्थ्यमव्यथायै” यजु॰
१५ ।
१३
“प्रौगं शंसति निष्केवल्यं शंसतीति” श्रुतिःतच्छस्त्रेण ग्राह्ये
२ यज्ञपात्ररूपे ग्रहभेदे पु॰
“मरत्व-तीयाश्च मे निषष्केवल्यश्च मे” यजु॰
१८ ।
२० ।
Monier-Williams
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
निष्केवल्य/ निष्--केव mfn. id. VS. Br.
निष्केवल्य/ निष्--केव n. (with or scil. शस्त्रand उक्थ)N. of a partic. recitation connected with the midday oblation and belonging to इन्द्रexclusively ib.
Vedic Rituals Hindi
[सम्पाद्यताम्]|
पृष्ठभागोऽयं यन्त्रेण केनचित् काले काले मार्जयित्वा यथास्रोतः परिवर्तयिष्यते। तेन मा भूदत्र शोधनसम्भ्रमः। सज्जनैः मूलमेव शोध्यताम्। |
निष्केवल्य न.
ऋ.वे. की ऋचाओं से युक्त (शस्त्र), इस शस्त्र का पाठ ‘होता’ करता है (माध्यन्दिन सवन में द्वितीय ‘पृष्ठ-शस्त्र’, आश्व.श्रौ.सू. 5.15.1; तृतीय का पाठ मैत्रावरुण, चतुर्थ का ब्राह्मणच्छंसी और पञ्चम का पाठ अच्छावाक करता है), 5.16.1-2; शां.श्रौ.सू. 7.22.1-5; श्रौ.को.(सं.) II.393-97.
